Where’s dhitv guys who won the video rights of this football season?

މިފަހަރުގެ ފުޓްބޯޅަ ސީޒަނުގެ ވީޑިއޯ ރައިޓްސް ލިބުނު މީހުން ކޮބާ؟

( ރިޕޯރޓު؛ ވިލިގިއްލާޓީމް -– 19 މާރޗް 2009 )

 

ގައުމީ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ގޮތުން ޒޯންތަކުގައި ބާއްވަމުން ގެންދާ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތްތަކުގެ ތެރެއިން ޒޯން 7 ގެ ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތް 2009 މިހާރުދަނީ ގއ.ވިލިނގިލީގައި ފެށިގެންނެވެ. މި މުބާރާތަށް ވިލިނގިލި ތައްޔާރުވެފައިވަނީ އެއްވެސް ޒޯނެއްގެ ބަޔަކު އަދި މިހާތަނަށް ތައްޔާރުވެފައި ނުވާ ފަދަ ދަރަޖައަކަށެވެ. މުބާރާތް ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ ގއ.ވިލިނގިލީގައި ކަމަށް އެފް.އޭ.އެމް އިން އިއުލާން ކުރުމާއި ގުޅިގެން އިސާހިތަކު ވިލިނގިލީ އޮފީހުގެ އިސްނެގުމުގެ މަތީން ރަށުގެ ސެކްޓަރތަކާއި ޖަމްޢިއްޔާތަކާއި ޒުވާނުން އަދި ކަމުވޮށިގެންވާ ފަރާތްތައް ބައިވެރިވެގެން މިފަހަރު ޒޯންގައި މިރަށުން ބައިވެރިވެފައިވާ ޖަންގަލް ސްޕޯރޓްސް ކްލަބުގެ މެނޭޖްމަންޓާއި ގުޅިގެން އެކުލަވާލެވުނު ފުޓްބޯޅަ މުބާރާތުގެ އޮގަނައިޒިންގ ކޮމިޓީއިން މިކަންކޮށްފައިވަނީ ތަޢުރީފްކުރުން ހައްގު މިންވަރަކަށެވެ. މުޅި ދަނޑުގައިވަނީ ދިދަޖަހައި ޒީނަތްތެރިކޮށްފައެވެ. ދަނޑުގެ ފަސްގަނޑު އެއްވަރުކޮށް ހަރުކުރެވިފައެވެ. ދަނޑުގެ ސްޓޭޖް މަރާމާތުކުރުމާއި އެކު އެތަނަށް ތަފާތު އެދެވޭ ބަދަލްތައް ގެނެސްފައިވެއެވެ. މިކަމުގެ ތެރޭގައި އުފެދިފައިވާ އެކުވެރިކަމާއި ރަޙްމަތްތެރިކަމުގެ ރޫޙްގެ އިތުރަށް މުބާރާތުގައި ބައިވެރިވެފައިވާ އެހެނިހެން ޓީމްތަކަށް ކިޔަމުންދަނީ އެކަށީގެންވާ ފަދަ ހޫނު މަރުހަބާއެކެވެ.

މިހާވަރަށް ވިލިނގިލި ތައްޔާރުވެފައިވާ އިރު މުބާރާތުގެ ވީޑިއޯ ރައިޓްސް ލިބިފައިވާ ދިޓީވީ ކޮބާ ހެއްޔެވެ؟ އެވަރުގެ ބަޔަކު ނެތިގެން މުޅި ރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅަ ކަވަރުކުރާނޭ ކަމުގައި ރިޕޯރޓްތަކާއި ބަސްދީގަތުމާއި އެހެނިހެން ޓީވީ ސްޓޭޝަންތަކަށް ގޮންޖެހުމުގެ ގޮތުން އެކިކަހަލަ ވީޑިއޯއާއި މަންޒަރު ދައްކަމުން ދެއެވެ. މިކަމާއި ގުޅިގެން ދިޓީވީއާއި ޓީވީއެމް އާއި ދެމެދު ބަދަލުކުރެވުނު ބަހުގެ ހަމަލާ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟ އެކަމަކު މިވަރުގެ މުބާރާތަކަށް މިހާވަރަށް ވިލިނގިލީގެ ކުދިބޮޑު އެންމެހާ ރައްޔިތުން ޝާމިލުވެގެން މިހާ ފުރިހަމަކޮށް އިންތިޒާމްކުރި މުބާރާތުގެ ބޭނުމަކީ ކޮބާހެއްޔެވެ؟ ދިޓީވީ އަށް މިކަން ނުކުރެވޭކަން ކުރިން އެންގިނަމަ އެހެން ކޮންމެވެސްގޮތެއް މިކަމަށްވެސް އަޅުގަނޑުމެން ހޯދީމު ނޫންހެއްޔެވެ؟

އަދިވެސް މިވަރުގެ ވަރުދައްކާލާފައި ނުކުރެވޭ ކަންތައް ކުރަން ނުއުޅެމާ ބަހީއެވެ. އަދިވެސް ނުފޯރާ ފޮތިން ފޫގެޅޭތޯ ބަލާށެވެ. މިހާރު ތިޔަހެދި އެއްޗަކުން މިކަން މިވަނީ ފަނު ފުލުން ގޮސްފައެވެ. ދިޓީވީއަށް މި ސީސަން ރަގަޅުގޮތުގައި ކަވަރ ނުކުރެވުނުތާނގަ އެހެން ބަޔަކަށްވެސް މިކަން މިވަނީ ކުރެވޭގޮތް ނުވެފައެވެ.

 

How to achieve it

އެކަންތައްތައް ހާސިލު ކުރާނީ ކިހިނެތް

(02 މާރޗު 2009 ގެ ރިޕޯރޓާއި ގުޅޭ -  10 މާރޗު 2009 )

ޒަމާނުއްސުރެ އަޅުގަނޑުމެންނީ ރަށަށް ކަންތައް ލިބިގަންނަން ގަދަ އަޅައި މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަމުން އައި ބަޔަކީމުއެވެ. މިކަމުގައި މިރަށުގެ ރައްޔިތުންގެ އެކުވެރިކަމާއި އެއްބައިވަންތަކަން ފަޚުރުވެރިކަމާއި އެކު ފާހަގަ ކޮށްލަމެވެ. މިސާލެއްގެ ގޮތުން ދިޔަދޫގައި އެޅުމަށް ސަރުކާރުން ހަމަޖައްސަވައިފައި އޮތް އެއަރޕޯރޓް ޕްރޮޖެކްޓް ދިގުރަށުން ވިލިނގިލީގެ ފަޅު ހިއްކައިގެން ފަޅުގައި ތަރައްގީ ކުރުމަށް ސަރުކާރުގެ ރުހުން ހޯދުމުގައި ވިލިނގިލީގެ ރައްޔިތުން ވަނީ ވަރަށް ފުރިހަމަޔަށް އެއްގަލަކަށް އަރައިފައެވެ. އެއްބައިވަންތަ ކަމުގެ ނަމޫނާއެއް ދައްކައިފައެވެ. ރަށްވަންތަ ލޯބި ހުރިކަން ދައްކައިފައެވެ.

މިހާރު މިއަދު މިއޮތީވެސް ހަމަ އެކަހަލަ ދަނޑިވަޅެއް އައިސްފައެވެ. އަލަށް ވެރިކަމާއި ހަވާލުވި ސަރުކާރުން ހުވަދު އަތޮޅު ދެބައި އެއްކުރުމަށް ފަހު މަތި ދެކުނު ޕްރޮވިންސްގެ ނަމުގައި މިގާއިމްކުރާ އިދާރީ އޮފީސްތައް ހަމަ ހަމަ ގޮތުގައި ގާއިމުކުރުމަށް ބާރުއަޅަންވީ ވަގުތެވެ. މިވަގުތަކީ ވިސްނުމުގެ ކުރިޔަށް ރުޅި އިސްކުރަންވީ ވަގުތެއް ނޫނެވެ. ވިސްނުންތެރިކަމާއި ހިކުމަތްތެރިކަމާއި އެކީ ކަންތައްތަކެއް ހާސިލްކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރަންވީ ވަގުތެކެވެ.

ކަންތައްތަކެއް ހާސިލުކުރުމަށް ކުރަންވީ ކޮންކަމެއްތޯ ނުވަތަ މިކަމަށް އެންމެ ރަގަޅީ ކޮންމަގެއްތޯ ފުރަތަމަ އެބަ ވިސްނަން ޖެހެއެވެ. މިގޮތަށް ބަލާލާއިރު ބައެއް ރަށްރަށުން ކަންތައް ހާސިލުކުރުމަށް އެކި ޒާތްޒާތުގެ ގޮތްތައް ބޭނުންކުރެއެވެ. މިގޮތުން އޮފީސް ބަންދުކުރުމަކީ ވަރަށް އާންމުކަމެކެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މިކަމާއި މެދަށް ފުންކޮށް ވިސްނައިލާން އެބަޖެހެއެވެ. އެހެންކަމުން ކުޑަކޮށް އޮފީސް ބަންދުކުރުމުގެ މާޒީއަށް ބަލައިލާނަމެވެ. ޚަބަރުތައް ލިބޭ ގޮތުން މިހާރުވެސް މަކުނަދޫ އޮފީސް ހުރީ ބަންދުކުރެވިފައެވެ. އެއީ މީގެ މަސްދުވަސްކުރިން އެރަށު މިސްކިތު މުދިން ފަތިސް ނަމާދުގައި ޤުނޫތު ނުކިޔައިގެން ބަންދުކުރެވުނު އޮފީހެކެވެ. އޮފީސް ބަންދުކޮށްގެން އެކަމަށް ހައްލުނުލިބިގެން މިހާރު މިސްކިތްވެސް ބަންދުކުރާ ހިސާބަށް ވަނީ ގޮސްފައެވެ. ކޮނޑޭ އޮފީސް ވެސް ނިމިގެން ދިޔަ އަހަރާއި މިއަހަރު ދެތިން ހަތަރު ފަހަރެއްގެ މަތިން ވަނީ ބަންދުކުރެވިފައެވެ. އެމީހުން އެދެމުން އައީ ފަޅު ކޮނެދިނުމަށެވެ. ކޮންމެ ފަހަރަކު މިކޮނެދެނީއޭ ކިޔައި ވާހަކަދައްކައި އޮފީސް ހުޅުވައެވެ. ހަމަ އެގޮތަށް ދާންދޫ އޮފީހާއި ނިލަންދޫ އޮފީސްވެސް ވަނީ މިދިޔަ އަހަރުގެ ތެރެގައި ބަންދުކުރެވިފައެވެ. އެއަރޕޯރޓް މައްސަލައިގައެވެ. މިދެންނެވި އެއްވެސް ހިސާރުކުރުމަކުން ނުވަތަ ބަންދުކުރުމަކުން އެކަން ހާސިލްވިހެން ހީވިހެއްޔެވެ؟ މިކަމުގެ ސަބަބުން ހާސިލްވީ ކޮންކަމެއް ހެއްޔެވެ؟

މިއާއި މެދަށް ފުންކޮށް ނަޒަރު ހިންގާލާއިރު އެނގެނީ ހަމަ އެންމެ ކަމެކެވެ. އޮފީސް ބަންދުކުރުމުން ނުވަތަ އޮފީސް ހިސާރުކުރުމުން ވަނީ އެންމެ ކަމެކެވެ. އެއީ އެއިގެ ސަބަބުން އެކަމުގައި ބައިވެރިވީ މީހުންނާއި އެހެން ރައްޔިތުންނަށް ސަރުކާރުން ދެއްވަމުން ގެންދަވާ ޚިދުމަތަށް ހުރަސްއެޅުމެވެ. ޚިދުމަތްތައް ހުއްޓުމަކަށް އައުމެވެ. ރަށާއި ރައްޔިތުންގެ ނަން ކިލަނބުވުމެވެ. ނުކިޔަމަންތެރި ގޮތެއް ފޮތެއް ނެތް އެހެން މީހުންގެ އިހްސާސްތައް ނުދަންނަ ބަޔަކަށް ވެގެން ދަނީއެވެ. ކަމެއް ހާސިލްކުރަން އޮފީސް ބަންދުކުރުމުން އެއެދުނު ޚިދުމަތެއް އެރަށަކަށް ފޯރުކޮށްދިނުމުން އެކަމެއް އަތޮޅުގެ އެހެން ބަޔަކަށް ނުލިބި އެމީހުންގެ ހަމައެކަނި އެއްޗަކަށް ހަދައިފާނެ ކަމުގެ ބިރު އުފެދި އެކަމަށް އެދި އެދި ތިބި ބަޔަަކު އެއިގެން ފައިދާ ނަގައިފާނެއެވެ. އަދި ސަރުކާރުން ދެކޭނީ އެބަޔަކީ އެފަދަ ޚިދުމަތަކަށް ކުފޫ ހަމަވާ ބައެއް ނޫން ކަމުގައެވެ.

މިހ ހިސާބުން ދެން ބަލައިލަންވީ އެކަން ހާސިލުކުރުމަށް އޮތް މަގީ ކޮބައިތޯއެވެ. ޝައްކެތް ނެތްގޮތުގައި އެގޮތަކީ އެއަރޕޯރޓް ޕްރޮޖެކްޓް ކާމިޔާބު ކުރުމުގައި އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންކުރި ރިވެތި އުސޫލެވެ. އެކަމަކީ އެރަށުގެ ރައްޔިތުންނާއި އަތޮޅުގެ ގިނަ ރައްޔިތުންގެ ތާޢީދާއި ރުހުން އެކަމެއް ކުރުމަށް އޮތްކަމަށް ހެދުމެވެ. ރަށާއި އަތޮޅުގެ ރައްޔިތުންގެ ރުހުން މިކަމަށް ހޯދާށެވެ. ލިޔުމުންނެވެ. އެއީ ފުރަތަމަ ފިޔަވަޅެވެ. ދެވަނަ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުން އެކަންތައްތަކަށް އިސްނަގައި ކުރުމަށް ރައްޔިތުންގެ ތެރެއިން ވަރުގަދަ ޝަޚުސްތަކެއް ވެގެން ޓީމެއް އެކުލަވައިލެވިދާނެއެވެ. މިޓީމުގެ މަސައްކަތަކަށްވާނީ ސަރުކާރުގެ ރައްޔިތުންގެ ރުހުން މިކަމަށް އޮތަތީ އެރުހުން ސަރުކާރުގެ އިސްއިދާރާތަކާއި ހަމަޔަށް ގެންގޮސް މިކަންތައް ހާސިލްކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރުމެވެ. އެގޮތުން މާލެ ގޮސްމިކަމާއި ބެހޭ މިނިސްޓްރީތަކަށް ދާނީއެވެ. އެފަރާތްތަކާއި އެކީ މަޝްވަރާ ބައްދަލުވުންތައް ބާއްވާނީއެވެ. އެގޮތުން ބައްދަލުވުންތަކުގެ ރަގަޅަށް މިކަމުގެ ސަބަބުން ސަރުކަރާއި ރައްޔިތުންނަށް ލިބިގެންދާނެ ލުއިފަސޭހަތައް ކިޔައިދެވިދާނެއެވެ.

މިހާ ހިސާބުން އުފެދޭ ސުވާލަކީ މާލެއާއި ހަމަޔަށް ގެންދިއުމަށް ހޭދަކުރާނީ ކޮންބައެްއތޯއެވެ؟ މިކަމުގައި މިވަގުތު މިއަތޮޅުގެ ގޮނޑިތަކަށް ކުރިމަތި ލައިފައި ތިބި ކެނޑިޑޭޓުންގެ އެހީ ހޯދިދާނެއެވެ. ހަމަ އެގޮތަށް ރަށުގެ ވިޔަފާރިވެރިންގެ އެހީ ހޯދިދާނެއެވެ. މަސްވެރިންނާއި ސަރުކާރު އޮފީސްތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ މުވައްޒަފުންގެ އެހީ ހޯދިދާނެއެވެ. މިއީ މިކަމަށް ފަންޑު ހޯދުމަށް ހުޅުވިފައި ހުރި މަގުތަކެވެ.

ވިލިނގިލީގެ ލޮބިވެތި ރައްޔިތުނަށް މިދަނޑިވަޅުގައި މިސައިޓުގެ ފަރާތުން މިގޮވައިލަނީ މިކަމާއި މަސައްކަތް ކުރުމަށް ލަސްނުކުރާށެވެ. އަވަހަށް ފިޔަވަޅުއެޅުމަށެވެ. ރައްޔިތުން މިކަމަށް އިސްނެގުމަށ ގޮވައިލި އެންމެ ބޮޑު ސަބަބަކީ ރަށު އޮފީހުން ނުވަތަ އަތޮޅު އޮފީހުން ސަރުކާރުގައި ދަންނަވާ ކަމެއް ގިނަ ފަހަރަށް ސަރުކާރުން ސިފަކުރައްވަނީ އެރަށެއްގެ ވެރިން އެދޭ ކަމެއް ކަމުގައެވެ. އެކަމަކު ކުރިން ދެންނެވި ގޮތަށް ރައްޔިތުންގެ ފަރާތުން ވަފުދެއް ސަރުކާރާއި އެކު ވާހަކަދެއްކުމުން އެކަމަކީ އެރަށައި އެއަތޮޅުގެ ރައްޔިތުންގެ ރުހުމާއި އެކު ލިބިގަންނަން މަސައްކަތްކުރާ ކަމަކަށް ވެގެން ދެއެވެ. އެކަން ކުރުމަށް ސަރުކާރުގެ އަހައްމިއްޔަތު ބޮޑުވެއެވެ. ލޮބުވެތި ރައްޔިތުންނޭވެ! މިކަމަށް އަވަސްވެ ގަންނާށެވެ. މިކަމުގައި ރަށްކުރިއަރުވާ ކޮމެޓީގެ ބެފުޅުން އިސްނެންގެވުމަށް ގޮވައިލަމެވެ.

 

Decentralization goes towards Thinadhoo…, what do we have?

ލާމަރުކަޒީ އުސޫލުން ތިނަދޫއަށް ހުރިހާ ކަމެއް … މިއަތޮޅަށް ކޯއްޗެއް؟

(ރިޕޯރޓް؛ ސިޔާސަތު ދިރާސާ ޓީމު؛ 02 ފެބުރުއަރީ 2009)

އާ ސަރުކާރު ގައުމާއި ހަވާލުވުމާއެކު ރާއްޖެ 7 ސަރަހައްދަކަށް ބަހައި ލާމަރުކަޒީ އުސޫލުން ކަންތައްތައް ހިންގުމަށް ތައްޔާރުވަނީއެވެ. ސަރަހައްދުތަކެއްގެ ގޮތުގައި ކުރިން އޮތް އަތޮޅުތައް އެއްކޮށްލެވޭއިރު އެ ސަރަހައްދެއްްގައި ހިމެނޭ އަތޮޅުތައް ހަމަހަމަ ކުރެވޭ ގޮތެއްގެ މަތީން ކަންތައްތައް ހިއްސާކުރުމުގެ މަސައްކަތް މިހާރުވަނީ ފެށިފައެވެ. އެގޮތުން އައްޑު އަތޮޅާއި ފޯއްމުލަކު ހިމެނޭ ޕްރޮވިންސްގެ މައި އޮފީސް އައްޑޫގައި ހުރި ނަމަވެސް ފޯއްމުލަކުގައިވެސް މުހިއްމު އެތަކެއް މަރުކަޒުތަކާއި ސަރަހައްދީ އެތަކެއް ޚިދުމަތްތަކެއް މިހާރު ދަނީ ގާއިމް ކުރަމުންނެވެ. މިގޮތަށް ހަމަހަމަ އުސޫލަކުން ބަހަން ނިންމީ ފޯއްމުލަކު ރައްޔިތުން އަޑު އުފުލައި ފޯއްމުލަކަށްވެސް ބައި އެޅުމަށް ސަރުކާރަށް ދޫނުދީ ގޮވާލުމުންނެވެ. ނަމަވެސް ހިތާމައަކީ މަތި ދެކުނު ޕްރޮވިންސް އޭ މިކިޔާ ގއ. ގދ. މި ދެއަތޮޅު އެއްކޮށްލެވޭއިރު ހުރިހާ ޚިދުމަތްތަކެއް (މުޅި ކޭކް އެއްކޮށް ކަހަލަ ގޮތަކަށް) ގދ. ތިނަދޫ އަށް ހޯދުމުގެ ރޫހު ތިނަދޫ ރައްޔިތުންގެ ކިބައިގައި ހުރިކަމެވެ. އަދި ސަރުކާރުންވެސް ތިނަދޫ ރައްޔިތުން އެދޭ ގޮތަށް ގެންދިއުމަށް އުޅޭހެން ހީވެއެވެ. މި ދެއަތޮޅު އެއްކޮށްލެވޭ އިރު ތިރީގައި މިދަންނަވާ ގޮތަށް ޚިދުމަތްތައް ބެހުމަށް ރާއްވަމުން ދާކަމަށް ޚަބަރު ލިބެއެވެ.

ގާއިމް ކުރެވޭ ޚިދުމަތް	ގާއިމް ކުރާ ރަށް
ސަރަހައްދީ އޮފީސް	ތިނަދޫގައި
އިންޓަނޭޝަނަލް ބަނދަރު	ތިނަދޫގައި
ޕަބްލިކް ވާރކްސްގެ މައި މަރުކަޒު	ތިނަދޫގައި
ސިފައިންގެ ހެޑްކުއާޓަރ	ތިނަދޫގައި
ފުލުހުންގެ ހެޑްކުއާޓަރ	ތިނަދޫގައި
ހުރިހާ މިނިސްޓްރީތަކުގެ އިދާރީ އޮފީސްތައް	ތިނަދޫގައި
ރީޖަނަލް ކަސްޓަމްސް އޮފީސް	ތިނަދޫގައި
ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލް	ތިނަދޫގައި
ރީޖަނަލް ދިރާގުގެ އޮފީސް	ތިނަދޫގައި
ރީޖަނަލް އެމް ޓީ ސީ ސީ އޮފީސް	ތިނަދޫގައި
ރީޖަނަލް އައިލެންޑް އޭވިއޭޝަންގެ އޮފީސް	ތިނަދޫގައި
އިންޓަނޭޝަނަލް އެއަރޕޯޓް    (ކާޑެއްދޫގައި ހަދާ)	ތިނަދޫގައި
ދަތުރުފަތުރުގެ މައި މަރުކަޒު	ތިނަދޫގައި
ބެންކް އޮފް މޯލްޑިވްސްގެ ރީޖަނަލް ބޭންކް	ތިނަދޫގައި
މޯލްޑިވްސް ކޮލެޖް އޮފް ހަޔަރ އެޑިޔުކޭޝަންގެ މަރުކަޒު	ތިނަދޫގައި
ވިޔަފާރި މަރުކަޒު ( ޔުޓިލިޓީ ކުންފުނި )	ވިލިނގިލީގައި

 

ވިޔަފާރި މަރުކަޒެއް އޭގެ ގޮތުގައި ހިންގޭނީ އިންޓަނޭޝަނަލް ބަނދަރެއް އެތަނުގައި އޮވެގެންނެވެ. މިއީ ނަމެއްގައި ވިލިނގިލީގައި ގާއިމް ކުރާ ތަނެއް ބާވައެވެ؟ ޔުޓިލިޓީ ކުންފުނި ވިލިނގިލީގައި ގާއިމް ކުރެވުނަސް ޕަބްލިކްވާކްސްގެ  މައި މަރުކަޒު ތިނަދޫގައި ގާއިމް ކުރެވިގެން ދިއުމުން މިވަނީ ކޯއްޗަކަށްތޯއެވެ؟ ނަމެއްގައި އޮފީސްގަނޑެއް ވިލިނގިލީގައި، އެކަމަކު މަސައްކަތްތައް ރާވާ ހިންގާނީ ތިނަދޫގައި ހުންނަ މަރުކަޒުންނެވެ. މުވައްޒަފުންނާއި އަދި ވަސީލަތްތައް ތިނަދޫގައެވެ. މީގެ 3 އަހަރުގެ ކުރިން ވިލިނގިލީގައި ގާއިމް ކުރެއްވި ކަސްޓަމްސް އޮފީސް ގާއިމް ކުރެވިފައިވަނީ “ރީޖަނަލް ކަސްޓަމްސް” ގެ ގޮތުގައެވެ. މި ސަރަހައްދުގައި މައި ކަސްޓަމްްސް އޮފީސްގެ ގޮތުގައެވެ. ބަދަލު ކުރެވިފައިވާ ލިޔެކިޔުންތަކުންވެސް މިކަން އެގޭނެއެވެ. ނަމަވެސް ވިލިނގިލީގައި ހުރި ކަސްޓަމްސްގެ ނަމްބޯޑު “ރީޖަނަލް ކަސްޓަމްސް” ގެ ބަދަލުގައި “ވިލިނގިލީ ކަސްޓަމްސް” އަށް ބަދަލުވީ ކޮން ގޮތަކުން ކޮން އިރަކު ކިހިނެތްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ހިންޏަށް ހަކުރު އޮޅުވާލި ގޮތަށް ވިލިނގިލީ ރައްޔިތުންނަށް މިކަންވެސް މިއޮތީ އޮޅުވާލާފައެވެ. އެހެން ވީމާ މިއިން އެގޭ އެއްޗަކީ ރީޖަނަލް ކަސްޓަމްސް ދެން ހުންނާނީ ތިނަދޫގައި ކަމެވެ. ވިލިނގިލީގައި މި ހުރި ތަން ވާނީ ކުޑަ ޔުނިޓަކަށެވެ. އޭރުން ކޫއްޑޫއަށް އަންނަ އަދި ކޫއްޑޫން ފުރާ ބޯޓް ފަހަރުވެސް މިތަނުން ކްލިއަރއެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ބޯޓް ފަހަރުތައް ދާންޖެހޭނީ ތިނަދޫ ބަނދަރަށެވެ. އިންޓަނޭޝަނަލް ވަރުގަދަ ބަނދަރެއް ވަރަށް ކުޑަކުޑަ ޚަރަދަކުން ވިލިނގިލީގައި ކުރެވެން އެބައޮތެވެ. ކޮންނަ ބޯޓް ވެލިނެގި ތަން ޝީޓް ޕައިލްކޮށްލުމުން އެއޮތީ އެއްލައްކަ ޓަނުގެ ބޯޓްފަހަރުވެސް ވަދެވޭ ވަރުގެ ބޮޑު އަދި ފުން ބަދަރެކެވެ. ވީއިރު ޚަރަދު ކުޑަކުރުމަށް މަަސައްކަތް ކުރަމޭ ބުނާ ސަރުކާރަކުން މިކަން މިގޮތަށް ކުރެެވެން އޮއްވައި ނުކުރަންވީ ކީއްވެތޯއެވެ؟ ކޮންމެ ގޮތެއްގައިވެސް ވިލިނގިއްޔަށް ނުވަތަ މިއަތޮޅަށް ކަންތައްތައް ހޯދައިގަތުމުގެ ބާރަކަށް މިހާރު އެހުންނެވީ ހޯމް އެފެއަރޒްގެ ނާއިބް މުހައްމަދު ޝަރީފުއެވެ. އެމަނިކުފާނު މި ދަނޑިވަޅުގައި ހަރުދަނާވެ، ސީރިއަސްވެ އަދި ކެރިގެން ކުރިމަތިލައި ވަކާލާތުކޮށްގެން މެނުވީ އަހަރަމެންނަށް އެއްވެސް ކަމެއް ނުލިބޭނެއެވެ. މަތީގައި ދެންނެވިފައިވާ ލިސްޓްގައިވާ 16 ކަންތަކުގެ ތެރެއިން އަހަރަމެންނަށް ލިބޭނެކަމަށް އެގިފައިވަނީ ހަމަ “އެންމެ” ކަމެވެ. އެކަމަކު އެއީވެސް ނަމެއްގައި ލިބޭ ކަމެކެވެ. ހަގީގަތުގައި މުޅި ކޭކު އެގެންދަނީ ތިނަދޫައަށެވެ. ވިލިނގިލީގެ ލޮބުވެތި ޒުވާނުންނޭވެ! ވިލިނގިލީގެ ރައްޔިތުންނޭވެ! ތިޔަހެން މަޑުން ތިބެގެން އެއްވެސް ކަމެއް ހާސިލެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ފޯއްމުލަކު ރައްޔިތުން ކުރި ހިއްވަރު ކޮށްގެން ނޫނީ އަހަރަމެންނަށް އެއްވެސް ކަމެއް ނުލިބޭނެއެވެ. މިހެން ތިބެއްޖެ ނަމަ މުސްތަގުބަލުގައި ތިނަދޫގެ ފާރު ބުޑުތަކުގައި އޮވެ އަހަރަމެން ވާނީ މަރެވެ.

މިލިޔުމާއި ގުޅޭ އިތުރު ލިޔުންތައް ވިދާޅުވުމަށް؛

މަތި އުތުރު ޕްރޮވިންސްގެ ވިޔަފާރި ބަނދަރު ( 04 ޖެނުއަރީ 2009 )

ރައީސް ނަޝީދުގެ ވައުދު ( 29 ޖެނުއަރީ 2009 )

ވިލިނގިލީގެ ބިނާވެށި ޕްލޭން ( 07 ފެބުރުއަރީ 2009 )

 

National Day 1430

ޤައުމީ ދުވަސް 1430

( ޚަބަރު؛ ނަސީރު – 26 ފެބުރުއަރީ 2009 )

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަޚުރުވެރި ޤައުމީ ދުވަހުގެ ތަހުނިޔާއާއި ހެޔޮއެދުން މިސައިޓު ބައްލަވާ ހުރިހާ ފަރާތްތަކަށް އިޚްލާސްތެރިކަމާއި އެކު އަރިސްކުރަމުއެވެ. މީގެ ހިޖުރީ 2 އަހަރު ކުރިން މިއަދު ވިލިނގިލީގައި ވަރަށް ކުލަގަދަކޮށް ދިވެހިރާއްޖޭގެ 64 ވަނަ ޤައުމީ ދުވަސް ފާހަގަ ކުރަމުން ދިޔައިރު އަޅުގަނޑުމެންގެ ވިލިނގިލީގެ ރައްޔިތުންގެ ފަރާތުން ފެނިގެން ދިޔަ ޤައުމީ ރޫޙާއި ކުލަ އެހީ އެކަމުގެ މަތިން އަބަދުމެ ހަނދާންކޮށް ޝުކުރުވެރި ނަޒަކުން ބަލައިގަނެވުނު ކަމެކެވެ.

މިއަހަރުގެ ޤައުމީ ދުވަސް ފާހަގަ ކުރުމުގެ ގޮތުން ވިލިނގިލީގައި ހިންގަން ހަމަޖެހިފައިވާ ރަސްމިއްޔާތުތަށް ފެށުނީ މިއަދު ހެނދުނު 6:00ގައި އަތޮޅު އޮފީސް ކުރިމަތީގައި ބޭއްވުނު ޤައުމީ ދިދަ ނެގުމުގެ ހާއްސަ ރަސްމިއްޔާތުންނެވެ. މިއަދު ވިލިނގިލީގައި ޤައުމީ ދިދަ ނަންގަވައިދެއްވީ ހުވަދު އަތޮޅު އުތުރުބުރީ އަތޮޅުވެރިޔާގެ އެހީތެރިޔާ އަލްފާޟިލު އަހުމަދު ހަސަން ދީދީއެވެ. ދިދަ ނަންގަވައި ދެއްވުމަށް ފަހު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި ޤައުމީ ދުވަހަކީ އެދުވަހަކުން އިބްރަތް ލިބި އާ އަޒުމް ތަކަކާއި އެކު ކުރިޔަށް ދިއުމަށް އަތުކުރި އޮޅާލައިގެން ޤައުމުގެ މަސްލަހަތާއި ޤައުމުގެ ކުރިމަގަށް މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަން މަސައްކަތް ފައްޓަންވީ ވަގުތެއް ކަމުގައެވެ. މިރަސްމިއްޔާތުގައި ވިލިނގިލީ އަތޮޅު އޮފީހުގެ މުވައްޒަފުންނާއި، ވިލިނގިލީ ކައުންސިލަރ އާއި އެ އޮފީހުގެ މުވައްޒަފުންނާއި، ފުލުހުންނާއި އަދި ވިލިނގިލީގެ ދާއިރާތަކުގެ ވެރިންނާއި ޖަމްއިއްޔާތަކުގެ ބޭފުޅުންނާއި ގިނަ އަދަދެއްގެ ރައްޔިތުން ބައިވެރިވެ ވަޑައިގެންނެވިއެވެ.

ޤައުމީ ދުވަހުގެ ދެވަނަ ޙަރަކާތެއްގެ ގޮތުން ދިދަ ނެގުމުގެ ރަސްމިއްޔާތަށް ފަހު އޮތީ ކެޕިޓަލް ސިޓީގެ ފަރާތުން ބޭއްވުނު ގަސްއިންދުމުގެ ޕްރޮގްރާމެކެވެ. އެމްޓީސީސީ ޕާރކުގެ އިރުން އޮތް ހުސްބިމުގައި ( ކުރިން ބެންކް އޮފް މޯލްޑިވެސްގެ ބިމުގައި ) އިފްތިތާހު ކުރެވުނު މިރަސްމީއްޔާތު ފައްޓަވައިދެއްވީ ވިލިނގިލީ ކައުންސިލަރ ހާރޫން ރަޝީދެވެ. ފައްޓަވައިދެއްވަމުން ކައުންސިލަރ ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި ވިލިނގިލީ ފެހި ކުރުމުގެ މަސައްކަތަށް ކެޕިޓަލް ސިޓީ ޖަމްއިއްޔާއިން އިސްނަގައިގެން ކުރިޔަށް މިއަދު މިގެންދަވާ ޕްރޮގްރާމް އެފަރާތުން ބަލައިގަންނަ ކަމަށާއި އެކަމަކީ އެއޮފީހުން ވަރަށް ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދެއްވާ ކަމެއް ކަމުގައެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ ރަށުގެ ހުރިހާ ރައްޔިތުންގެ ފަރާތުން މިކަމަށް ފުރިހަމަ އެއްބާރުލުން ބޭނުންވާ ކަމުގައެވެ. މިފެހިކުރުމުގެ މަސައްކަތުގައި ވިލިނގިލީގެ އަމީނީ މަގާއި ސަމުގާ މަގުގެ ގިނަ ހިސާބެއްގައި ގަސްއިންދާފައި ވެއެވެ.

ޤައުމީ ދުވަހާއި ގުޅިގެން ތިންވަނަ ހަރަކާތެއްގެ ގޮތުގައި ބޭއްވުނީ “ހިނގާދަމާ” ގައި ވިލިނގިލީގެ ފަރާތުން ބައިވެރިވުމުގެ ގޮތުން މިއަަދު މެންދުރު 14:45 ގައި ވިލިނގިލީ އޮފީހުގެ ކުރިމަތިން ފެށިގެން އަމީނީމަގުން އުތުރަށް ގޮސް، ދަނބުގަސްމަގުން އިރަށްގޮސް، އިބުރާހިމް ކަލޭފާނުމަގުން ދެކުނަށް ގޮސް އަމީނީމަގުން ހުޅަނގަށް ގޮސް ރަށު އޮފީސް ކުރިމައްޗަށެވެ.

ހިނގާދަމާ އަށް ފަހު ދެން އޮތީ ގއ. އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުގެ މިއަހަރުގެ ސްޕޯރޓްސް މީޓް ފެށުމެވެ. މިފަހަރުގެ ސްޕޯރޓްސް މީޓުގައި ސްކޫލުގެ ގްރޭޑް 1 އިން 12އިގެ ކުދިން ބައިވެރިވެފައި ވެއެވެ.  ހަވީރު 16:15އިން ފެށިގެން 20:30އަށް ބޭއްވުނު މިކުޅިވަރުތައް ހުކުރު ހޮނިހިރު ދެދުވަހަށް ދެމިގެންދާނެކަމުގައި އެސުކޫލުން މައުލޫމާތު ދެއްވައެވެ. އުމުރުން 28 އަހަރުވީ މި ސްކޫލުގެ 17 ވަނަ ސްޕޯރޓްސް މީޓްއެވެ. މިރަސްމިއްޔާތު ހުޅުއްވައިދެއްވީ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރ ފޯރ ހޯމް އެފެއާޒްގެ ނާއިބު އަލްފާޟިލު މުހައްމަދު ޝަރީފުއެވެ.

 

Villingili / Kolamafushi Sheet

ވިލިނގިލީ / ކޮލަމާފުށި ގޮނޑި

( ރިޕޯރޓު؛ ދެރަހަ – 21  ފެބުރުއަރީ 2009 )

ދިވެހިރާއްޖެ މީގެ ސާޅީހަކަށް އަހަރު ކުރިން ޖުމްހޫރިއްޔަތަކަށް ބަދަލުވެ ކުރިން ގަނޑުވަރު ތެރޭގެ ޚިޔާލާއި ފިކުރަށް ސަރުކާރުގެ ހުރިހާ ކަމެއް ހަމަޖައްސަވަމުން އައި ޒަމާން ވަނީ ފަސްދީ ގޮސްފައެވެ. ފުރަތަމަ ފަހަރަށް މަޖިލީސް އެކުލަވައިލެވި ރިޔާސީ އުސޫލުން ވެރިކަމާއި ހަވާލުވެ ވަޑައިގެންނެވީ ސުމުއްވުލް އަމީރު މުހައްމަދު އަމީން ދޮށިމޭނާ ކިލެގެ ފާނުންނެވެ. އެދުވަހުން ފެށިގެން މިއަދާއި ހަމަޔަށް ކުޑަ ދުވަސް ކޮޅަކަށް މެދުކެނޑުމާއި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހެއް ވަނީ އެކުލަވައި ލެވި “މަޝްވަރާ” ކުރެވިފައެވެ. އެކި ދައުރުގައި މަޖިލީހުގެ ބޭނުން ހިއްޕަވައިފައި ވަނީ އެކި ގޮތަށެވެ. ބައެއް ފަހަރު މަޖިލީހަކީ އޭރަކު އޮންނަ ސަރުކާރުން ބޭނުންހާ ގޮތަކަށް ބިލްތަކާއި ގާނޫނުތައް ފާސްކުރާ ތަނަކަށްވެ ތިބެ މަސައްކަތް ކޮށްފައިވާތަން ވަނީ ފެނިގެން ގޮސްފައެވެ.

ނިމިގެން ދިޔަ މަޖިލީިހުގެ ދައުރަކީ މިފަހަކަށް އައިސް އެކުލަވައިލެވުނު އެންމެ ވަރުގަދަ މަޖީލީސް ކަމުގައި ދެންނެވުމަކީ ކުށަކަށް ނުވާނެއެވެ. އެހެނީ ނިމިގެން ދިޔަ ދައުރަކީ މަޖިލީހުން ސަރުކާރު ޒިންމާކުރުވަން މަސައްކަތްތަކެއް ކުރެވި، ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވި ދައުރެކެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންގެ މުސާރަ އިންތިހާއަށް ބޮޑު ކުރުމާއި، މަޖިލިސް ހާޟިރީގައި ނާންނަ ދުވަސް ގިނަ ވުމާއި، ހޫނު ގަދަ ބަހުސްތަކާއި، ރުޅިގަދަވުން އެމަޖީހަކުން ފެނިގެން ދިޔަ މަޖިލީހެކެވެ. ގިނަ ރަގަޅުކަންތައްތަކެއް ކުރައްވާފައިވާ އިރު، ފެނިގެން ނުވާނޭ ފަދަ މަންޒަރުތަކެއްވެސް ވަނީ މަޖިލީހުގެ ތަޅުމުން ވަނީ ފެނިގެން ގޮސްފައެވެ.

ދެން އޮތީ ކުރިޔަށް އޮތް ފަސް އަހަރަށް އިންތިހާބު ކުރެވޭ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންނެވެ. ކުރީ އަހަރުތަކާއި ޚިލާފަށް މިފަހަރު ގއ. އަތޮޅަށް 3 މެންބަރުން އިންތިޚާބުކުރެވިގެންދާނެއެވެ. އޭގެތެރެއިން އަޅުގަނޑުމެން ނިސްބަތްވާ ދާއިރާގައި ހިމެނޭ ރަށްތަކަކީ ވިލިނގިއްޔާއި ކޮލަމާފުއްޓެވެ. މައުލޫމާތު ލިބިފައިވާ ގޮތުގައި މިދެރަށުގެ ގޮޑިއަށް ކުރިމަތިލާ މީހުންގެ އަދަދު އުޅެނީ 09 ގައެވެ.

އެބޭފުޅުންނަކީ؛-

1-   އަބްދުﷲ ޖާބިރު       6- ސަމީރު އަހުމަދު

2-   މުހައްމަދު ރާމިޒު      7- އަބްދުﷲ

3-   އަދުނާން ޙަލީމު       8- ތަސްމީނު އަލީ

4-   އިގްމާލް ރަޝާދު      9- ފުއާދު ތައުފީގު

5-   ރިއްފަތު ގާސިމް

މިއީ މިވަގުތަށް ލިބިފައިވާ މީހުންގެ ލިސްޓެކެވެ. އަދި މިލިސްޓަށް އުނި އިތުރު އައުމަކީ ހަމަ އެކަށިގެންވާ ކަމެކެވެ. މިލިސްޓްގައި މިހާރުގެ ސަރުކާރު ނިސްބަތްވާ ޕާޓީ އެމްޑީޕީގެ ޓިކެޓްގައި ކުރިމަތިލައްވާ ބޭފުޅުންނާއި، ޑީއާރޕީގެ ޓިކެޓްގައި ކުރިމަތިލާ މީހުންނާއި، އެހެން ޕާޓީތަކުގެ މެންބަރުންނާއި، އަމިއްލަ ޓިކެޓްގެ ނަމުގައި ޕާޓީއަށް ކުރިމަތިލާ މެންބަރުންނާއި، އަމިއްލަ ކެނޑިޑޭޓުން ހިމެނެއެވެ. ކޮންމެ ބޭފުޅަކީ އެބޭފުޅެއްގެ ޒާތުގައި ހަމަ ރަގަޅު ބޭފުޅެކެވެ. އެއިގެ ތެރެއިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެންމެ ކަމުދާ ބޭފުޅަކު ކަނޑައަޅާނީ ވިސްނައިފައެވެ. މިވަގުތަށް ލިބޭ މަދު ލާރިކޮޅަކަށް ފަސް އަހަރު ދުވަހަށް ތިމާގެ މަޖިލީހަށް އެވިއްކާނުލުމަށެވެ. ގޮތެއް ނިންމުމުގެ ކުރިން ރަގަޅަށް ވިސްނުމަށެވެ. އެކި ބޭފުޅުންގެ ހުށަހެޅުންތަކާއި ( މެނިފޯސްޓަ ) ހޯދުން މުހިންމެވެ. އޭރުން އެބޭފުޅެއް ހޮވިއްޖެ ނަމަ ދުރު މުސްތަގުބަލަށް އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޮތް ފައިދާ އަކީ ކޮބައިތޯ ބަލަންވީއެވެ. މިވަގުތު ބަލަންވީ ހަމައެކަނި ތިމާއަށް ލިބިދާނެ ފައިދާއަކަށް އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. މުހިންމީ މުޅި މުޖުތަމައަށް ލިބިގެންދާނެ ދެމިގެންދާ ފައިދާއަކަށެވެ.

އެގޮތުން އެކަން ދެނެގަތުމަށް ވިލިނގިލީގެ ޖަމްއިއްޔާތަކުން ރޭގެ ވަގުތެއްގައި އެއްބަސްވެފައި ވަނީ ހުރިހާ ކެނޑިޑޭޓުންވެސް އެއްތަނަކަށް އައިސް ބަހުސް ކުރާ ގޮތަށެވެ. އެގޮތުން އެންމެ ރަގަޅުވާނޭ ކަމަށް ބެލެވޭ ނުވަތަ އެންމެ ފައިދާ ބޮޑު ގޮތަކަށް ނުވަތަ އެންމެ ރަގަޅަށް ސަރުކާރު ޒިންމާދާރު ކުރެވިދާނެ ގޮތަށް އިސްކަން ދެވިދާނެއެވެ.

މިހާރު ރައީސް ވައުދުތައް ފުއްދެވުމަށް ބޭނުންވަނީ އެމްޑީޕީގެ މަޖިލީހެއް ކަމަށް ވިދާޅުވާ ވިދާޅުވުމާއި އެއްކޮޅެއް އަދި ދެކޮޅުވެސް ހެދޭކަން ނެތެވެ. އެހެނީ އަބަދުވެސް އިދިކޮޅު ޕާޓީތަކުގެ މެންބަރުން ސަރުކާރުން ކުރާ ކަންތައް ތަކަށް ހުރަސްއަޅަށް މަސައްކަތް ކުރާނެއެވެ. ހަމަ މިބީދައިން ސަރުކާރު ނިސްބަތްވާ ޕާޓީއަށް މަޖިލިސް ލިބިއްޖެ ނަމަ ސަރުކާރު ޒިންމާކުރުވާނެ ބައެއްވެސް ނުތިބޭނެއެވެ. މިހެންވުމުން މަޖިލީހަށް ވެރިކަންކުރާ ޕާޓީގެ މެންބަރުންނާއި އިދިކޮޅު ޕާޓީގެ މެންބަރުން މުހިންމެވެ.

ކުރިން ފެބުރުއަރީ 15ގައި ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައި އޮތް މަޖިލީހުގެ އިންތިޙާބު މިހާރު ބޭއްވޭނެ ކަމަށް ބެލެވެނީ އެޕްރީލް ހާ ތާނގައެވެ.  

 

Troubled Office hours

ދަތި އޮފީސް ގަޑި

( ރިޕޯރޓު؛ އިދުރީސް – 16 ފެބްރުއަރީ 2009 )

ޒަމާނުއްސުރެ ދިވެހިންނަކީ ހިވާގި، މުރާލި، މަސައްކަތްތެރި ބައެކެވެ. އާމްދަނީ ހޯދުމަށް އޮފީސްތަކުގައި މަސައްކަތްކުރުމުގެ އިތުރުން، އިތުރު އާމްދަނީއެއް ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރާ ގިނަ ދިވެހިން އުޅެއެވެ. އަދި އޮފީސް ގަޑި ނިމިގެން ކުޅިވަރެއް ކުޅެލުމާއި، ރައްޓެހިންނާއި އެކީ ހަވީރު ވަގުތު ހޭދަކޮށްލުމާއި، އާއިލީގެތަކަށް ޒިޔާރަތްކުރުމާއި އަދިވެސް މިނޫން އެތަކެއް ކަމެއްގައި ހަވީރު ގަޑި އަވަދިނެތި ކަހަލަގޮތަކަށް އުޅުމަށް ދުވަހުގެ ތާވަލް ރޭވިފައިވާ ހީވާގިބައެވެ.

ނަމަވެސް މިއަދު މިފެނިގެންދަނީ މުޅިން އެހެން މަންޒަރެކެވެ. އޮފީސް ނިންމާލާފައި ހަވީރު ގަޑި އެއްވެސް ބޭނުމެއް ނުހިފި ބޭކާރުގޮތުގައި އިރުއޮއްސިގެންދާތަނެވެ.

1-               ކުޅިވަރު؛ އޮފީސްތަކުގައި އުޅުއްވާ ގިނަ ޒުވާނުންނަކީ ކުޅިވަރުކުޅުމަށް ލޯބިކުރާ ބައެކެވެ. އެގޮތުން އޮފީސް ނިންމާލުމަށްފަހު ގެއަށްއައިސް މެންދުރު ކެއުމަށްފަހު، ހަޖަމުކުރުމަށް ވަގުތު ދިނުމަށް ފަހު ހަވީރު އަސްރު ނަމާދުން ފައިބައިގެން 4 ޖަހާކަންހާއިރު ދަނީ ކުޅިވަރުކުޅެން ދަނޑުތަކަށެވެ. މިއީ މިކަމުން އިޖްތިމާއި ރޫޙުއާލާވެގެންދާކަމެކެވެ. ނަމަވެސް މިހާރު ކަންތައް ވެގެންދާ ގޮތަކީ މިއެއް ނޫނެވެ. ހަވީރު އޮފީސް ނިންމާފައި އައިސް ކުޑަކޮށް އަރާމުކޮށްލާއިރު ހުންނަނީ އިރު އޮއްސިފައެވެ. އިރު އޮއްސުމުން ކޮންމެ ކޮންމެ ކުޅިވަރެއް ނުކުޅެވޭނެއެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ކުރިން ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ކުރިޔަށް ދިޔަ ކުޅިވަރާއި އިޖްތިމާއީ ރޫޙަށް ވާނީ ކިހިނެއްބާވައެވެ؟

2-               އާއިލީ ބައްދަލުވުން؛ ކުޅިވަރު ނުކުޅޭ ގިނަ ފަރާތްތަކުން ހަވީރު ގަޑި ބޭނުންހިފާ އެއްގޮތަކީ އާއިލާގެ ބޭފުޅުންގެ ގޭގެއަށް ޒިޔާރަތްކުރުމަށެވެ. އެގޮތުން އާއިލީ ގުޅުން ބަދަހިވެގެން ދެއެވެ. އެކަމަކު މިހާރު އެޒިޔާރަތަށް ވަނީ އިރުއޮއްސިފައެވެ. އާއިލީ ގުޅުންތަކަށް ދެންއަންނާކީ ކޮންފަދަ ދުވަސްތަކެއް ހެއްޔެވެ؟

3-               ވޮލަންޓިއަރުން؛ އާންމުގޮތެއްގައި ރަށްފުށުގައި ހިލޭސާބަހަށް މަސައްކަތްކުރާ ޖަމްއިއްޔާ ޖަމާއަތްތަކަކީ “ހިލޭ ސާބަހަށް” މަސައްކަތްކުރާ ބައެކެވެ. އެހެނީ ޖަމްއިއްޔާތަކުގަ މަސައްކަތްކުރާ ބަޔަކަށް އެއްވެސް ލިވިންގ އެލެވެންސެއް ލިބޭ ބައެއް ވަރަށް “މަދު”ވާނެއެވެ. އެހެންކަމުން މިގޮތަށް މަސައްކަތްކުރާ ގިނަ ޒުވާނުންނަކީ ނުވަތަ ފަރާތްތަކަކީ ވަޒީފާއެއްގަ އުޅެމުން ދެވަނަ ޚިދުމަތެއްގެ ގޮތުގައި ހިލޭ ސާބަހަށް މަސައްކަތްކުރާ ބައެކެވެ. އަދި ގިނަ ފަހަރަށް ބޭނުންވާ ފަންޑުވެސް ހޯދަދެނީ އެފަރާތްތަކުންނެވެ. މިހެން މިގޮތަށް ގަޑި ހަމަޖެހިފައި އޮތުމުން އެފަދަ ފަރާތްތަކަށް ކުރިން ހަރަކާތްތެރިވިހެން މިހާރު އުޅެވުމަކީ ނާދިރުކަމެކެވެ. އަދި މުޖުތަމައުގައި މިގޮތަށް މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަށް މަދުވެ، އެފަދަ ހަރަކާތްތައް މަދުވެގެން ދިއުމަކީ ޔަގީންކަމެކެވެ. މޯލްޑިވްސް ވޮލަންޓިއާސް ކޯ އިފްތިތާހްކުރައްވަމުން ނާއިބު ރައީސް މުހައްމަދު ވަހީދު ހަސަން މަނިކު ވިދާޅުވެފައި ވަނީ މިގޮތަށް މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަކުގެ ދައުރު ފުޅާކުރުމާއި ހަރަކާތްތައް އިތުރުކުރުމުގެ މައްޗަށެވެ. އެކަމަކު މިހެންވުމުން މިކަން ކުރާނީ ކިހިނެއްހެއްޔެވެ؟

4-               ބިލް ދެއްކުން؛ ކޮންމެ މަހަކު އެއްފަހަރު އަންނަ ކަރަންޓް ބިލް، ފޯނު ބިލް، ފެން ބިލް، ގޭސް ބިލް، ލޯނު ބިލް، ކޭބަލް ޓީވީ ބިލް ފަދަ ބިލްތައް އާންމުގޮތެއްގައި ދައްކަން އޮފީސްތަކަށް ދާނީ ގޭގައި ކުދިން ބެލުމުގައި ނުވަތަ ގޭގެ މަސައްކަތުގައި އުޅޭ މީހުނަށް ވުރެ ގިނައިން އޮފީސްތަކުގައި އުޅުއްވާ ބޭފުޅުންނެވެ. މިހާރު އޮފީސްގަޑި ރޭވިފައިވާގޮތުން މުޅި ދުވަހުގެ އޮފީސް ގަޑީގެ ތެރޭގައި ހުސްވަގުތު ކޮޅެއްގެ ގޮތުގައި މިލިބެނީ ހަމައެކަނި މެންދުރުކާން ލިބޭ އެއްގަޑި އިރެވެ. އެހެން ގަޑިތަކުގައި އޮފީސްހުން ބޭރަށް އެއްވެސް ބޭނުމަކު ދިއުމެއް ނޯވެއެވެ. މިދެންނެވި މެންދުރު ކާ ގަޑީގައި ހުރިހާ ސަކަރާތެއް ގަންނަން ވެއްޖެ ނަމަ ދެން ވާނެ ގޮތް ހިތައް ތަސައްވުރުކޮށްލައްވާށެވެ.

5-               ވިޔަފާރި ގަޑި؛ އޮފީސް ގަޑި 8އިން 4އަށް ބަދަލުކުރެވުނީ ހިދުމަތްތައް އަތްފޯރާ ފަށަށް ގެނައުމުގެ މަގުސަދުގައި ކަމުގައެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ވިޔަފާރި ގަޑިއަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ. އިންޖީނުގެތަކުގެ ބިލަށް ފައިސާ ބަލައިގަންނަ ގަޑި އަދިވެސް އޮތީ ކުރިންވެސް އޮންނަ ގަޑީގައެވެ. ބެންކިންގ ގަޑިވެސް އޮތީ ހަމަ އެގޮތުގައެވެ. 4 ޖަހަންދެން އޮފީހުގަ ތިއްބަސް ބެންކުން ފައިސާގެ މުއާމަލާތްކުރާނީ ހަމަ ކުރިންވެސް އޮތް ގޮތުގައެވެ.

6-               ގޭގެ މަސައްކަތް؛ އޮފީހެއްގައި ވަޒީފާއަދާ ކުރިޔަސް ގޭގައި ކުރަންވެފައި ހުންނަ ކުދި މަސައްކަތްތަކާއި ކުރެވޭ ކަހަލަ ބޮޑެތި މަސައްކަތްތައް އަމިއްލައަށް ކުރުމަށް ކޮންމެ މީހަކުވެސް ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދެއެވެ. މިހާރު މިވާގޮތުން އޮފީސް ނިންމާފައި ގެޔަށް ގޮސް މަސައްކަތައް ތައްޔާރުވެގެން މަސައްކަތް ފެށޭވަރުވާނީ އިރުއޮއްސޭ ފަހުންނެވެ. މިހެންވުމުން އެކަމަކަށް ފައިސާ ހޭދަ ނުކޮށް ކުރިން ކުރެވުނު މަސައްކަތްތައް މިޖެހެނީ “ބޮޑު” ހޭދަ ކުރާށެވެ.

7-               އާއިލާއާއި އެކު ހޭދަކުރުން؛ މިފަހަކަށް އައިސް އެންމެ ގަދަޔަށް ދެކެވޭ އެއް ވާހަކައަކީ ކުދިންގެ އަޚުލާގު ގޯސްވާ ވާހަކައެވެ. ކަމުގެ ތަޖުރިބާކާރުން ލަފާ ދެނީ އެކުދިންނާއި އެކު ގިނަ ވަގުތު ހޭދަކުރުމަށެވެ. ބޭނުންވާ ލޯބި ދިނުމަށެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ޚަރަދުތައް ހުރިގޮތުން ވަޒީފާއަކަށް ދިއުން މުހިންމެވެ. ވަޒީފާގެ ވަގުތު މިގޮތަށް ހަމަޖެހިފައި އޮތުމުން ކުދިންނާއި އެކީ ހޭދަ ކުރެވޭ ވަގުތު މަދުވެފައި، އަބަދުވެސް ވަރުބަލިކަން އިހްސާސްކުރަން ޖެހުމުން ދެންވާނީ ކިހިނެއްބާވައެވެ؟

8-               މުޅި ދުވަސް؛ ދުވާލު އިރު އަލިވިލުމާއި ވިދިގެން ދެން މި އުޅެގަންނަން ޖެހެނީ އޮފީހަށް އައުމުގެ ތައްޔާރީގައެވެ. ހެނދުނު، މެންދުރު ކުރި، މެންދުރު، މެންދުރު ފަސް އަދި ހަވީރު މިދަނީ އޮފީސްތެރޭގައެވެ. ދުވާލުގެ ހަތަރުދަން މިހޭދަ ކުރަނީ އެންމެ ކަމެއްގައި ޝާމިލުވެގެންނެވެ. އެހެން ކަމަކާ ވިސްނާލާނެ، ފިކުރު ހިންގާލާނެ ވަގުތެއް ނުލިބެއެވެ.

9-               މުސާރަ؛ އެއް ބިލިޔަން ރުފިޔާގެ މުސާރައިގެ ކުރިއެރުމެއް ދެއްވާފައިވާ ކަމަށް ރައީސް ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ. ނަމަވެސް މިކުރިއެރުން ލިބިގެންދާނީ ކިހިނަކުން ބާވައެވެ؟ މުސާރައިގެ ކުރިއެރުމަކީ ހަމައެކަނި ބޭސިކް ސެލެރީގެ ގޮތުގައި އޮންނަ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް މަސް ނިމުމުން ގެޔަށް ގެންދަން ލިބޭ އެއްޗެކެވެ. މިހާރު މިވާގޮތުން ދުވާލުދާ ހަތަރުދަމު އޮފީސްތެރެ އުޅެފަ ލިބެނީ ހަމައެކަނި ބޭސިކް ސެލެރީއަށެވެ. އިތުރު ފައިސާ ހޯދުމަށް ނުވަތަ އިތުރު މަސައްކަތް ނިންމުމަށް އިތުރަށް މަސައްކަތެއް ކުރާހާ ހިތްވަރެއް ނުލިބޭ ވަރަށް އޮފީހުގައި ވަގުތު ހޭދަކުރުވަނީއެވެ. މިހެންވުމުން މަސް ނިމުމުން ގެޔަށް ގެންދަން ލިބޭނީ ކުރިން ލިބުނު އެއްޗަކަށް ވުރެ މަދު އެއްޗެކެވެ.

10-          މެންދުރު ލިބޭ ހުސްވަގުތު؛ މެންދުރު ކެއުމުގެ ނަމުގައި ލިބިދެވޭ ހުސްވަގުތުގެ ބޭނުން ރަގަޅު ގޮތުގައި ހިފެނީ ކިތަށް މީހުނަށް ބާވައެވެ؟ އެހެނީ އޮފީހުން ނުކުމެ ގެޔާއި ހަމަޔަށް ދެވޭނީ އެތަށް އިރަކު ހިނގުމަށް ފަހުގައެވެ. ނޫނީ ޓެކްސީއެއްގައި ދެކޮޅަށް 40 ރުފިޔާ ހޭދަކުރުމަށް ފަހުގައެވެ. އެހެން ނޫންނަމަ ވަގުތު ސަލާމަތް ކުރަން ކައިރި ރެސްޓޯރަންޓަކަށް 60 ނޫނީ 100 ރުފިޔާގެ ކެއުމަކުން އަލާފިލުވައިލާނީއެވެ. މިއީ ކުރިން ކުރަން ނުޖެހޭ ހޭދައެކެވެ. މިހެންވުމުން މެންދުރު މިލިބޭ ހުސްވަގުތު ކޮޅަކީ ހަމަ ފަސޭހައަކަށް ނުވަތަ ގެއްލުން ލިބޭ ވަގުތެއް ބާވައެވެ؟

މިފާހަގަކޮށްލީ މީގެ ތެރެއިން މަދު ކަންތަކެކެވެ. މިނޫނަސް ގިނަ ގުނަ ސަބަބުތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. މިނޫނަސް މިބަދަލާއި ގުޅިގެން ހިތްނުތަނަވަސްވާނެ ސަބަބުތަކާއި މީހުން ބައިވަރެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ވަޒީފާދެކެ ފޫހި ވަނީ ކިތައް ކިތައް މީހުން ހެއްޔެވެ؟ މިކަމުގެ ސަބަބުން މުވައްޒަފުންގެ ސުލޫކީ މިންގަނޑަށް އަންނާނެ ބަދަލުތައް ބައިވަރެވެ. އޮފީހެއްގެ ސީނިއަރ ސްޓާފަކު ފައްސިޔަ ކެފޭގައި އިދެގެން މިސައިޓަށް މައުލޫމާތު ދެމުން ބުނީ “މިއީ އަހަރެމެން ބޭނުންވި ގޮތެއް ނޫން، މިކަމުން ވަރަށް ގިނަ ދަތިތައް އެބަހުރި، މިހާރު މިކަމަކާއި ހެދި މުޅި ދުވަސް މިދަނީ މިހެން، އެއްވެސް އެހެން ކަމެއް ކުރެވޭ ވަރެއް ނޫން،” ކަމުގައެވެ. އޭނާ އިތުރަށް ބުނީ “ދެން ކިހިނެތް ވަޒީފާގައި ހިތްހަމަ ޖެހިގެން އުޅެވޭނީ، މިއީ އަނެއް ދިވެހިރާއްޖެއިން ދެކެން ބޭނުންވި ކަމެއް ނޫން” މިހެންނެވެ.

އާނއެކެވެ. ވަޒީފާ އަދާކުރާ ގަޑިއަށް ބަދަލުގެންނަ ވާހަކަ އަޑު އިވުމުން ގިނަ ބަޔަކު ތިބީ ހެޔޮ ބަދަލަކަށް އެދި އެދިއެވެ. އެކަމަކު މިއައި ބަދަލަކީ ދަތި އުނދަގޫ ގަޑިއެކެވެ. މިކަމުން ލިބޭނެ ކަމަށް ވިސްނި އެއްވެސް މަންފާއެއް، ފޮނި މީރުކަމެއް މުވައްޒަފުންނަކަށް ނުލިބެއެވެ. މިހެން މިކަހަލަ ކަންތައް ހުރުމުން ދެންނެވޭނީ އޮފީސް ގަޑިއަށް އެންމެ ރަގަޅީ ކުރިން އޮތް ގޮތެވެ. ނުވަތަ ކޮންމެހެން ދޭން ޖެހޭނެ ކަމަށް އެވަކާލާތު ކުރައްވާ 1 ގަޑިއިރުގެ ހުސްވަގުތުކޮޅު 3 އިން 4އަށް ދީފައި ހެނދުނު 8 އިން މެންދުރު ފަސް 3 ޖަހަން ދެން މާރަގަޅުވާނެއެވެ. ކުރިންވެސް މަސައްކަތްކުރީ 7 ގަޑިއިރުއެވެ. މިހާރުވެސް މަސައްކަތް ކުރަން މިޖެހެނީ 7 ގަޑި އިރުއެވެ. އެކަމަކު މެދަށް ލެވޭ 1 ގަޑިއިރުގެ ހުސްވަގުތު ކޮޅަކާއި ހެދި މުޅިދުވަސް ޚަރާބުވަނީއެވެ. މިހެން ވުމުން ދެންނެވޭނީ ހުސްވަގުތުކޮޅު ފަހަތަށް ޖައްސައި ހެނދުނު 8 އިން 3 އަށް އޮފީސް ގަޑި ހެދުމުން ހުރިހާ އެންމެނަށްވެސް ލުއި ފަސޭހަ ވެގެން ދާނެއެވެ. ނޫނީ ހެނދުނު 7 އިން މެންދުރު ފަސް 3 އަށް މެދަށް ހުސްވަގުތު ކޮޅެއްދީ ހެދިދާނެއެވެ. އޭރުން އެއަށްވުރެ މެޔާއި ހިތަށް ފިނިވީހެވެ.

މިލިޔުމާއި ގުޅޭ އިތުރުލިޔުން ވިދާޅުވުމަށް

ވަޒީފާތައް މަދުކުރުން ( 2 ފެބުރުއަރީ 2009 )

 

Celebrating Valentine’s Day

ލޯބިވެރިންގެ ދުވަސް ފާހަގަކުރުން

Cupid

 

( ލިޔުން؛ ދީނީ ޚަބަރު ސައިޓުން ނަގާފައި )  12 ފެބްރުއަރީ 2009

بسم الله الرحمن الرحيم

إن الحمد لله نحمده ونستعينه ونستغفره ونعوذ بالله من شرور أنفسنا ومن سيئات أعمالنا، من يهده الله فلا مضل له ومن يضلل فلا هادي له. وأشهد أن لا إله إلاّ الله وأن محمد رسول الله, وصلىّ الله وسلّم على نبيِّنا محمّد وعلى آله وصحبه وسلّم

الله سبحانه وتعالى ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ވަޙީީ ކުރައްވައި އަންގަވާފައި ވެއެވެ: “وَلَنْ تَرْضَى عَنْكَ الْيَهُودُ وَلا النَّصَارَى حَتَّى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّهِ هُوَ الْهُدَى وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِي جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلا نَصِيرٍ” (البقرة:120) މިއާޔަތުގެ މާނައަކީ: “އަދި ހަމަކަށަވަރުން ޔަހޫދީންނާއި ނަޞާރާއިންވެސް، އެއުރެންގެ މިއްލަތަށް (އެބަހީ އެއުރެންގެ ދީނަށް) ކަލޭގެފާނު ތަބާވެއްޖައުމަށް ދާންދެން ދުވަހަކުވެސް ކަލޭގެފާނަކަށް ނުރުހޭނެތެވެ. ކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވާށެވެ. ހަމަކަށަވަރުން ތެދުމަގަކީ ހަމައެކަނި الله سبحانه وتعالىގެ މަގެވެ. އަދި ކަލޭގެފާނަށް الله تعالىގެ ކިބައިން ޢިލްމު އައުމަށްފަހު އެއުރެންގެ ހަވާ ނަފްސުގެ ހެއްލުންތަކަށް ތަބާވެއްޖެނަމަ، الله تعالىގެ ޙަޟްރަތުން ކަލޭގެފާނަށް އެއްވެސް އެހީތެރިއަކު އަދި ނަޞްރުދޭނޭ މީހަކުވެސް ނުވެއެވެ.” (ސޫރަތުލް ބަޤަރާ:120) أبو سعيد الخدري رضي الله عنه ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم ކިބައިން ޙަދީޘްފުޅު ކުރައްވާފައިވެެއެވެ.  “قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏“‏ لَتَتَّبِعُنَّ سَنَنَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ شِبْرًا بِشِبْرٍ وَذِرَاعًا بِذِرَاعٍ حَتَّى لَوْ دَخَلُوا فِي جُحْرِ ضَبٍّ لاَتَّبَعْتُمُوهُمْ ‏“‏ ‏ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ آلْيَهُودَ وَالنَّصَارَى قَالَ ‏“‏ فَمَنْ  ؟!” (رواه البخاري 8/151 ، ومسلم 4/2054) މާނަ: “ހަމަކަށަވަރުން ތިޔަބައިމީހުން، ތިޔަބައިމީހުންގެ ކުރިން އައިމީހުންގެ ގޮތްތަކަށް ތަބާވާނެއެވެ. މުށަކަށްފަހު މުށެކެވެ. ކައިވަތަކަށްފަހު ކައިވަތެކެވެ. އެބައިމީހުން ضبّއެއްގެ (ސަހަރާތެރޭ އުޅޭ ބޮނޑެއްގެ) ހޮރަށް ވަންކަމުގައި ވިޔަސް ތިޔަބައިމީހުން އެމީހުންގެ ފަހަތުން ގޮސް އެހޮރަށް ވަންނާނެއެވެ. އެހިނދު ތިމަންބޭކަލުން ދެންނެވީމެއެވެ. އޭ اللهގެ ރަސޫލާއެވެ. އެއީ ޔަހޫދީންނާއި ނަޞާރާއިން ހެއްޔެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޙަދީޘްފުޅު ކުރެއްވެވިއެވެ. “ފަހެ އެނޫން ދެން ކޮންބައެއް ހެއްޔެވެ؟”. (ބުޚާރީީ: 8/151، މުސްލިމް 4/2054) ކޮންމެއަކަސް ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلمގެ މިބަސްފުޅުގެ ތެދުކަން މިހާރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިދަނީ ފެނި ހެކިވަމުންނެވެ. މިފަދަ އެތައް ކަމެއް މިވަނީ މުސްލިމް ހުރިހާ ޤައުމެއްގައިވެސް ފެތުރި ޢާއްމުވެފައެވެ. އެވެރިންގެ ދިރިއުޅުމުގެއާއި، ހެދުން އެޅުމުގައާއި، ސިޔާސަތުގައާއި، ޙަފްލާތަކާއި ޗުއްޓީތަކާއި މިފަދަ އެތައް ކަމެއްގައެވެ. ލިޔެ ނުވަތަ ކިޔައި ބަޔާން ކުރަން ވެއްޖެނަމަ ކޮޅުން ނުލާހާ ގިނައެވެ. އަދި މިހާރުގެ ޓެކްނޮލޮޖީއާއި މުވާސަލާތީ ޚިދުމަތްތަކުގެ ސަބަބުން މިކަންތައްތައް މިވަނީ އިތުރަށް ފެތުރި ފުޅާވެފައެވެ. އެމީހުންގެ އެކިއެކި ޙަފްލާތަކާއި އާދަތައް މިއަދު ސާފު ފޮޓޯއާއި އަަޑުތަކާއި އެކު މިވަނީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ގެތަކުގެ އޮޅިތައް ގިރާކޮށް ގޭގެ އެތެރެއަށްވެސް ވަދެފައެވެ. ސެޓްލައިޓް ޓީވީއާއި އިންޓަނެޓްގެ ޛަރީއާއިންނެވެ. ހިތާމައަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ނޭނގި އަދި ވިސްނާލުމެއްވެސް ނެތި، މިކަންތައްތަކުގެ ތެރެއަށް ގެނބިގެން ދާކަމެވެ. އެއީ އެވެރިން އެކުރާ ކަންތައްތަކަކީ އެވެރިންގެ ދީނުގެ އެކިއެކި ހަފްލާތައް ކަމުގައި ވިޔަސްމެއެވެ. މިގޮތުން އަޅުގަނޑުމެންގެ ކުރިމަތީގައި މިއޮތް (14 ފެބްރުއަރީ) ވެލަންޓައިންސް ޑޭ، ނުވަތަ ލޯބިވެރިންގެ ދުވަހާއި ބެހޭގޮތުން ފޮރުވިފައިވާ ޙަޤީގަތްތަކާއި ދިމާލަށް އަޅުގަނޑުމެން ނަޒަރެއް ހިންގާލަމާތޯއެވެ.

ވެލަންޓައިންސް ޑޭގެ އަސްލު؛

ވެލަންޓައިންސް ޑޭ އަކީ ޤަދީމީ ރޫމީން (މިހާރު ރޯމް)ގެ މީހުން ފާހަގަ ކުރަން ފެށި ޙަފްލާއެކެވެ. އެއީ މީގެ 17 ޤަރުނު ކުރިން އެމީހުން ބުދު ދީނުގެ އަހުލުވެރީންކަމުގައި ވަނިކޮށެވެ. އެމީހުން ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި އެއީ “ރޫހާނީ ލޯތްބެކެވެ”. މިގޮތުން މިހާރުގެވެސް ބައެއް ވެލަންޓައިންސް ކާޑުތަކުގައި ކިއުޕިޑް (CUPID) ގެ ކުރެހުންތައްް، ދެވަރަ ލާފައި ދުނިދަނޑިއަކާއި ތީރުތަކެއް ހިފައިގެން ވާ ކުޑަ ކުއްޖަކު ވެއެވެ. މިއީ ބުދަށް އަޅުކަން ކޮށް އުޅުނު ރޫމީންގެ “ލޯބީގެ ކަލާނގެއެވެ” (The God of Love)

ކޮންމެއަކަސް ނަޞާރާދީނަށް ބަދަލުވުމަށް ފަހުވެސް އެމީހުން އައީ މިޙަފްލާ ފާހަގަ ކުރަމުންނެވެ. އެކަމަކު އެއީ ފާދިރީ ވެލަންޓައިން އަށް ނިސްބަތް ކޮށް “ޝަހީދުންގެ ލޯބީގެ” ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައެވެ.

ފާދިރީ ވެލަންޓައިން އާއި މިޙަފްލާއާއި ހުރި ގުޅުން؛

ފާދިރީ ވެލަންޓައިން އަކީ ނަޞާރާއިންގެ ފައްޅީގެ ކުރީގެ ދެ “ޝަހީދުންނަށް” ދެވިފައިވާ ނަމެކެވެ. ބުނެވޭ ގޮތުގައި އެނަން ކިޔާ ވަނީ ދެމީހަކު ނުވަތަ އެކަކެވެ. ރޫމީން ނަޞާރާދީނަށް އެނބުރުމަށްފަހު އެދީން ވަރުގަދައަށް ފެތުރުމުން، ރޫމީންގެ ވެރިއަކަށް ހުރި އިމްބްރާތޫރް: ކްލޯޑިއަސް II (Emperor Claudius II،), މީލާދީން 3ވަނަ ޤަރުނުގައި އެބައިމީހުންގެ ހަނގުރާމަވެރިންނަށް (އެބަހީ ސިފައިންނަށް) ކައިވެނި ނުކުރެވޭ ގޮތަށް ހަމަޖެއްސިއެވެ. އެއީ ކައިވެނީގެ ސަބަބުން އެމީހުން ކުރަންޖެހޭ ހަނގުރާމަތަކަށް ފަސްޖެހޭނެތީއެވެ. މިނިންމުމާއި ފާދިރީ ވެލަންޓައިން އިދިކޮޅުވިއެވެ. އަދި ސިއްރުގައި ސިފައިންނަށް ކައިވެނި ކޮށްދޭން ފެށިއެވެ. މިކަން އިމްބްރާތޫރްއަށް އެނގުމުން ފާދިރީ ވެލަންޓައިން ޖަލަށް ލުމަށްފަހު މެރުމަށް ޙުކުމް ކުރިއެވެ. ޖަލުގައި ހުރިއިރު ފާދިރީ ވެލަންޓައިން، ޖަލު ބަލަހައްޓާމީހާގެ އަންހެން ދަރިފުޅާއި ހިތާވިއެވެ. އެހެންނަމަވެސް މިކަމެއް ހިނގާ ދިޔައީ އެހާމެ ސިއްރިއްޔާތުގައެވެ. އެހެނީ ނަޞާރާއިންގެ ގާތުގައި، އެމީހުންގެ ފާދިރީންނާއި އަޅުވެރީން ކައިވެނި ކުރުމާއި އަދި ލޯބިވުމަކީވެސް ޙަރާމް ކަމަކަށް ވާތީއެވެ.

ކަންމިހެންވީ ކަމުގައިވީނަމަވެސް، ނަޞާރާއިންގެ ގާތުގައި މިފާދިރީވީ ވަރަށް މަތިވެރިމީހަކަށެވެ. އެއީ ނަޞާރާދީނުގައި އޭނާ ވަރުގަދައަށް ޡާބިތުވެ ހުރުމުންނެވެ. އެއީ އިމްބްރާތޫރް، ފާދިރީ ވެލަންޓައިންއަށް އޭނާ ނަޞާރާދީން ދޫކޮށް ރޫމީންގެ ބުދު ކަލާނގެތަކަށް ރުޖޫޢަވެއްޖެނަމަ، މަޢާފުކޮށް އެންމެ އަރިސް މީހެއް ކަމުގައި ހަދައި އަދި އޭނާގެ ދަނބިދަރިއަކަށްވެސް ހަދާދޭނެ ކަމަށް (އަންހެން ދަރިފުޅާއި ކައިވެނި ކޮށްދޭނެކަމަށް) ވަޢުދުވުމުންވެސް އެކަމަށް އިންކާރުކޮށް ނަޞާރާދީން ޚިޔާރު ކުރީމައެވެ. އެހެންކަމުން މީލާދީން 14 ފެބްރުއަރީ 270ގައި މިފާދިރީ މަރާލެވުނެވެ. މަރާލަން ހަމަޖެހިފައި އޮތްދުވަހު އޭނާ ގަނޑުކޮޅެއްގައި، އެލޯބިވި އަންހެން ކުއްޖާއަށް އޭނާގެ އެއޯގާތެރިކަމާއި ގާތްކަމަށް ޝުކުރު އަދާކޮށް، އޭގައި “ލޯބިވާ ވެލަންޓައިންގެ ފަރާތުން” މިހެން ލިޔެ ކުޑަ ނޯޓުކޮޅެއް ބޭއްވިއެވެ. މިގޮތުން މިދުވަހަށް ވެލަންޓައިންސް ޑޭގެ ނަމުން ނަންދެވި ލޯބިވެރިންގެ ދުވަހުގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވެން ފެށުނެވެ. (والله أعلم)

މުސްލިމުން މިދުވަސް ފާހަގަ ކުރުމަކީ ހުއްދަ ކަމެއްތަ؟

މަތީގައި ބަޔާންވެ ދިޔަ ޙަދީޘްގައި ވާގޮތަށް މިހާރު އަޅުގަނޑުމެން މިދަނީ ފިޔަވަޅަކަށްފަހު ފިޔަވަޅެއް އެވެރިންނަށް ތަބާވަމުންނެވެ. ކޮންމެއަކަސް މިފަދަ ޙަފްލާއެއް އަޅުގަނޑުމެން ފާހަގަ ކުރުމަކީ އެއްގޮތަކަށްވެސް ހުއްދަވެގެން ވާނޭ ކަމެއްނޫނެވެ. އެދުވަހު އެކަކު އަނެކަކަށް ލޯބީގެ ކާޑުތަކާއި މެސެޖްތައް ފޮނުވައި އަދި ކުލަކުލައިގެ މާތައް ފޮނުވައި ހެދުމަކީ ކަނޑައެޅިގެން ހުރި ބޮޑު މުންކަރާތެކެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަމުރު ކުރެވިގެންވަނީ އެބައިމީހުންނާއި ތަފާތުވެ، ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم ގެންނެވި ތެދުމަގުގައި ހިފުމެވެ. ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްފުޅު ކުރައްވާފައިވެެއެވެ. “من تشبه بقوم فهو منهم“ (أخرجه أبو داود وأحمد) މާނައަކީ: “ފަހެ ބަޔަކާއި ވައްތަރުވެގެންވި މީހަކީ އެބައެއްގެ ތެރެއިންވާ މީހެކެވެ.”

ކޮންމެއަކަސް ދުނިޔަވީ ޙަޤީޤަތަށް ވިސްނާލަމާތޯއެވެ. އަޅުގަނޑުމެން މީހަކާއި ލޯބިވެގެން އުޅޭއިރު މިކަހަލަ ޙަފްލާތައް ފާހަގަކޮށް ވަރަށް ލޯބިން އުޅެފައި، ކައިވެނި ކޮށްގެން ދުވަސް ކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި އެއްކަލަ ލޯބި އެކޮޅުކޮޅުން ޖެހިގެން މިދަނީ ކީއްވެގެންތޯއެވެ؟ ދިރިއުޅުމުގެ ޙަޤީޤީ އުފަލުން މަޙްރޫމްވެ، ދެން އެނޫން ގޮތެއް ނެތިގެން އެކުގައި އުޅެމުން ދަނީ ކިތައް މީހުންތޯއެވެ؟ ވަގު ލޯބިވެރިން ގެންގުޅެނީ ކިތައް ފިރިން އަދި ކިތައް އަނބިންތޯއެވެ؟ އެއްކަލަ ރީތިމާތަކާއި ކާޑުުތަކުން ހަދިޔާ ބަދިޔާ ބަދަލުކޮށްފައި އުޅުނު ދުވަހުވީ ލޯބި ކޮބައިތޯއެވެ؟

ސަބަބަކީ އެއްކަލަ ލޯބީގެ ގުޅުން ފެށިގެންގޮސް އަދި ނިމިފައި ވަނީވެސް ހުއްދަ ގޮތުގައި ނޫން ކަމުގައި ވާތީއެވެ. އެލޯބިވެގެން އުޅުނުއިރު އުޅެވުނީ الله سبحانه وتعالى ޙަރާމް ކުރެއްވި ކަންތައްތަކަށް އަރައިގަތުމުގެ ތެރޭގައެވެ. އެހެން ކަމުން އެގުޅުމުގައި الله سبحانه وتعالى ބަރަކާތް ނުލެއްވެވީއެވެ.

ދެމަފިރިންގެ ދެމެދުގައިވާ ޙަޤީޤީ ލޯތްބަކީ الله سبحانه وتعالى ލައްވަވާ އެއްޗެކެވެ. އެކަން ބަޔާން ކުރައްވައި الله سبحانه وتعالى ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ: “وَمِنْ آيَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْوَاجاً لِتَسْكُنُوا إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَرَحْمَةً إِنَّ فِي ذَلِكَ لآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ”  (سورة الروم:21) “ތިޔަބައިމީހުންނަށްޓަކައި ތިޔަބައިމީހުންގެ ނަފްސުތަކުން އަނބިން ހެއްދެވިކަމީ އެކަލާނގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ހެކިތަކުގެ ތެރެއިންވާ ކަމެކެވެ. އެއީ ތިޔަބައިމީހުން އެކަނބަލުންނާއި އެކު ދިރިއުޅުން ވޭތުކުރުމަށްޓަކައެވެ. އަދި އެއިލާހު ތިޔަބައިމީހުންގެ މެދުގައި ލޯތްބާއި އޯގާވެރިކަން ލެއްވެވިއެވެ. ހަމަކަށަވަރުން ފިކުރު ހިންގާ ބަޔަކަށް އެކަންކަމުގައި ހެކިތައް ވާކަން ކަށަވަރެވެ.” (ސޫރަތުއް ރޫމް:21) އަދި ހަމަ އެގޮތަށް ރަނގަޅު ހިތްހަމަ ޖެހޭ ދިރިއުޅުމަކީވެސް އެއިލާހު ދައްކަވާ އެއްޗެކެވެ. އެވާހަކަ ބަޔާން ކުރައްވަވައި الله سبحانه وتعالى ވަޙީ ކުރައްވަނީ: “مَنْ عَمِلَ صَالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً ” (سورة النخل: 97) “މުއުމިނަކު ކަމުގައިވާ ޙާލު، ފިރިހެނުންގެ ތެރެއިންވިޔަސް އަދި އަންހެނުންގެ ތެރެއިންވިޔަސް ޞާލިޙް ހެޔޮ ޢަމަލްތައް ކޮށްފި މީހާ ދަންނައެވެ. ފަހެ އެމީހަކަށް ރަނގަޅު ބާއްޖަވެރި ދިރިއުޅުމެއް ތިމަން الله ދެއްވަވާ ހުށީމެވެ.” (ސޫރަތުއް ނަޚްލް: 97).

ވީމާ އުފާވެރި ހަމަޖެހޭ ދިރިއުޅުމެއް އުޅެން ބޭނުންކަމުގައިވާނަމަ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޮތީ ކީރިތި ވަންތަ الله سبحانه وتعالى އެންގެވި ގޮތަށް ޢަމަލުކޮށް އެއިލާހުގެ މާތް ނަބިއްޔާ ހިންގެވި ފިޔަވަޅުތައްމަތީގައި ހިނގުމެވެ. އެހެންކަމުގައި ވެއްޖެނަމަ ކީރިތި ﷲ ހަތްއުޑު މަތިން ބާއްވާލާފައި އެވާ ވަޢުދު ބަސްފުޅުގެ ތެދުކަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެނިގެންދާނެއެވެ. ފަހެ އަޅުގަނޑުމެން އެންމެންނަކީވެސް އެފަދަ ބައެއް ކަމުގައި ލައްވާށިއެވެ. آمين، وصلّى الله وسلّم وبارك على نبيِّنا محمّد وعلى آله وصحبه أجمعين،       - ނިމުނީ - –

މިލިޔުން ދީނީ ޚަބަރު ސައިޓުން ވިދާޅުވުމަށް ފިތާލާ

 

Proposed plan of Ga. Villingili

ވިލިނގިލީގެ ބިނާވެށި ޕްލޭން

( ރިޕޯރޓު؛ އިގްތިސާދީ ދިރާސާ ޓީމު – 7 ފެބުރުއަރީ 2009 )

މާވަށިގަނޑުގައި ތަފާތު ކުލަ ކުލައިގެ މާ ހުންނަ އިރު އެއިގެ ރީތިކަމަށް އިތުރު ފުރިހަމަ ކަމެއް ގެނެސްދެއެވެ. ހަމަ އެގޮތަށް އެއްތަނެއްގައި ތަފާތު މީހުން އެކުގައި ހަރަކާތްތެރިވުމުން ނުވަތަ އެކުގައި އުޅުމަކީ އެކަމަކުން އެންމެނަށް ހިތްހަމަ ޖެހުމާއި ރުހުން ލިބިގެންދާނެ ކަމެކެވެ. މިކަމުގައި އެތަކެއް ވިސްނުމެއް އެތަކެއް ފައިދާތަކެއް ލިބިގެން ވެއެވެ. އިޖުތިމާއީ، އިގްތިސާދީ، ސިޔާސީ ފަސޭހަތަކެއް ލިބިގެން ދިއުމާއި ގުޅުން ބަދަހިވެގެން ދާކަމީ ހެޔޮ ވިސްނުމަކުން ބަލައިގަނެ އެކަމާއި މެދަށް ވިސްނައި ފިކުރު ހިންގައިލާން ވެއްޖެ ކަމެކެވެ.

ދިވެހިރާއްޖޭގައި ( އައްދައުލަތުލް މަހަލްދީބިއްޔާގައި ) ރަސްކަންކޮށް އުޅުނު ޒަމާނުގައި ރަށްރަށުގައި ދިރިއުޅޭ މީސްމީހުންގެ ޚިޔާލާއި ފިކުރު ހިންގުމުގައި ގެންގުޅެފައިވާކަމަށް ނުދެންނެވޭނެއެވެ. ރަސްމަތިފުށުގެ ގުޅުމެއް އޮންނަ ފަރާތަކަށް ނުވަތަ “ކަމުވޮށިވެގެންވާ މީހުން” ބޭނުންވާ ގޮތަށް ކަންތައް ރޭވި ހަމަޖެހެމުން ދިޔައެވެ. މިދެންނެވި ޒަމާން ފަހަނައަޅައ މިހާރު މިއޮތީ އަނެއް ދިވެހިރާއްޖެއަށް ދިއުމުގެ ދަތުރު ފެށިފައެވެ. އަނެއް ދިވެހިރާއްޖެއަށް ދާން ޓިކެޓްގަނެފައި ވަނީ ކުރިން ތިބި ރާއްޖޭގައި ރައްޔިތުންނާއި މެދު ކަންތައް ކުރަމުން އައި ގޮތާއި ދޭތެރޭ ހިތްހަމަ ނުޖެހިގެން ކަމުގައި ފާހަގަކޮށްލަމެވެ. ވަޒީފާތަކާއި އެހީތަކާއި އެހެނިހެން ކަންތައް ހަމަޖެއްސުމުގައި ސަރުކާރާއި (އިސްބޭފުޅުންނާއި) ގާތް ބޭފުޅުންނާއި ގުޅުން ހުންނަ ފަރާތްތަކަށް ކަންތައްތައް ފަސޭހަކަމާއި އެކު ހަމަޖެހިގެން ދެއެވެ. މިކަމުގައި މޮޅު، ދެރަ، ގާބިލުކަމަކަށް ބެލުމެއް ނެތިއެވެ.

އެއްޒަމާނެއްގައި އަތޮޅުތައް ނިސްބަތްކުރަން މާލޭގެ ބޭފުޅުންގެ މައްޗަށް އެކުލަވައިލީ މަޖިލީހެއްވެސް އޮތެވެ. ހަމަ މިގޮތަށް ކުރީގެ ސަރުކާރުގެ މާލޭގެ ފިނިކޮޓަރިކޮޅެއްގައި އިންނަވާ މުވައްޒަފަކު އަތޮޅުތެރޭގެ ކަންތައްތައް ރާވައި ހިންގެވި ޒަމާން މިހާރު ވަނީ ޒަމާނުގެ އޮއިވަރާއި އެކީ ފަސްދީ ދާންޖެހިފައެވެ. މިދެންނެވި ފިނިކޮޓަރީގައި އިންނަވާ ބޭފުޅާގެ ވިސްނެވުމާއި އެއްގޮތަށް ރަށްރަށުން ބިންދޫކުރެވެއެވެ. ބިން ދޫކުރަންވީ ދިމާއާއި ބިމުގެ ސައިޒާއި އެހެނިހެން ކަންތައްތައް އެނގެނީ އެރަށަށް ނިސްބަތްނުވާ، އެރަށާއި ބެހޭ މައުލޫމާތެއް ނުދަންނަ، މާދުރުގައި ފިނިކޮޓަރިއެއްގައި އިންނަވާ ބޭފުޅެކެވެ. ފަޅުރަށްރަށުން ރުއްގަސް ކެނޑުމާއި، ވެލިއަކިރި ނެގުމާއި މިކަންތައްތައް ވެސް އޮތީ ހަމަ މިބީދައިންނެވެ. މިދަންނަވާ ފިނި ކޮޓަރީގައި އިންނަވާ ބޭފުޅަކަށް ރަށަކަށް ކިޔާ ނަމެއް، ފަރެއް އޮންނަތަކެއް، ރަށް އޮންނަ ދިމާއެއް، ރަށުގެ ބޮޑު މިނެއް، ރަށުގައި ރުއްގަސް ހުރިކަމެއް އެނގިއެއް ނުލައްވައެވެ. ރަށެއްގައި ހުކުރު މިސްކިތެއް އިމާރާތްކުރާނަމަ އިމާރާތުގެ ސައިޒު، ހުންނަންވީ ގޮތް، ހުންނަންވީ ތަން، އުސްމިންވެސް މިއެނގެނީ ހަމަ އެބޭފުޅުންނަށެވެ. މިސްކިތަކަށް މީހަކު ހަދިޔާއެއް ކުރިޔަސް އެކަމަށް މާލޭން ހުއްދަ ނުދެނީސް މިސްކިތަކަށް ނުވެއްދެއެވެ. މިއީ ސަރުކާރު ހިންގެވުމުގައި “ރާއްޖެތެރެ” މާލޭގެ “މުށުގެތެރޭގައި” ބޭއްވުމަށް ސަރުކާރުން ކަންތައް ރާއްވަވާފައި ހުންނަ ގޮތެވެ.

މިހާރު މިދެކެވެނީ ލާމަރުކަރީ ( ޑީސެންޓްރަލައިޒް ) ކުރުމުގެ ވާހަކައެވެ. ޑިސެންޓްރަލައިޒް ކުރުމުގެ މާނައަކީ ހިދުމަތްތައް ލިބިގަތުމާއި ރޭވުން އަތްފޯރާފަށަށް ގެނައުމެވެ. އެތަނަކާއި ބެހޭ ކަމެއް ނިންމުމުގައި އެތަނެއްގެ ރަށްވެހިންނާއި ނުވަތަ އަހުލުވެރިންނާއި މަޝްވަރާކުރުމެވެ. ކުރިން މައިމަރުކަޒުން ( މާލެއިން ) އެކަނި ލިބެމުން އައި ހިދުމަތްތައް ފަސޭހަކަމާއި އެކު އެހުރި ދިމާއަކުން ފަސޭހައިން ލިބިގަތުމެވެ.

ނަމަވެސް މިސަރުކާރުގައި ވެސް ގިނަ ކަންތައް މިދަނީ މިކަހަލަ ގޮތަކަށެވެ. އެގޮތުން މިފަހަރު ތިޔަ އިއްޒަތްތެރި ރައްޔިތުންގެ ސަމާލުކަމަށް ގެންނަން ބޭނުންވަނީ މިހާރު ޕްލޭން ކުރެވެމުންދާ ގއ. ވިލިނގިލީގެ ބިނާވެށި ޕްލޭނެވެ. މިކަމަށް ވިލިނގިލީގެ އެއްވެސް ފަރާތެއްގެ ޚިޔާލެއް ހޯދާފައި ނުވެއެވެ. ޕްލޭން އެކުލަވާލުމުގެ ކުރިން ވިލިނގިލިއްޔަށް ޒިޔާރަތްކޮށް ސައިޓްބަލާފައެއް ނުވެއެވެ. ރަށުގެ ހާލަތާއި ރައްޔިތުން ބޭނުންވާގޮތް ބެލިފައި ނުވެއެވެ. ޕްލޭން އެކުލަވައިލުމުގައި ވިލިނގިލީ އޮފީހުގެ މުވައްޒަފެއް އަތޮޅު އޮފީހުގެ މުވައްޒަފެއް ނުވަތަ މަތި ދެކުނު ޕްރޮވިންސްގެ މުވައްޒަފަކު ހިމަނާފައެއް ނުވެއެވެ. މިހެންވުމުން ދެން ކަންތައް ވެގެންދާނީ ކިހިނެތް ހެއްޔެވެ؟ އަތްނުލާ އަތްދޮށް ކިޔުއްވުމަކީ މިއީ ނޫންތޯއެވެ؟

ކޮންމެ ގޮތެއްވިޔަސް މިކަމަކީ ވިލިނގިލީގެ މުސްތަގުބަލާއި ގުޅިފައިވާ ކަމެކެވެ. މާދަމާގެ ދަރިންނާއި ދަރިންގެ ދަރިންނާއި ގުޅިފައިވާ ކަމެކެވެ. ވިލިނގިލިއްޔަކީ ވިޔަފާރި މަރުކަޒީ ރަށަށްވެފައި ވިޔަފާރި މަރުކަޒީ ރަށަކަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ސިފަތައް މިކަމުގައި ހުންނަންޖެހޭ ބަހާތައް މިއެކުލެވޭ ޕްލޭންގައި ހިމެނިފައި އޮންނަންވާނެއެވެ. މިރަށަކީ މިރަށުގެ ފަސްގަނޑު ދެލެވެލެއްގައި އޮންނަ ރަށަކަށް ވެފައި އެކަމާއި މެދަށް ވިސްނަން އެބަޖެހެއެވެ. ދެފަސްގަނޑު ދޭތެރެއިން ފެންހިންދުމާއި، ނަރުދަމާ ގާއިމުކުރުމާއި، މަގުތައް ހެދުމާއި އެހެނިހެން ކަންތައް އިންތިޒާމް ކުރުން ހިމެނެއެވެ. އިގްތިސާދީ މަސައްކަތްތަކަށް ހާއްސަކުރެވޭ ސަރަހައްދާއި، ތެލާއި، ގުދަން ކުރުމާއި، ސަރުކާރުގެ އިމާރާތްތައް ހުންނަން އެންމެ ކަމުދާނެ ސަރަހައްދު ތަކެވެ. ފެހި ސަރަހައްދުތަކާއި، މިސްކިތްތަކާއި، ކުޅިވަރު ކުޅޭ ސަރަހައްދުތަކެވެ. ޕާރކުތަކާއި ހުސްބިމެވެ. ކުނިނައްތާލާ ސަރަހައްދުތަކެވެ. ރައްކާތެރި މޫދަށް އެރޭ ސަރަހައްދުތަކާއި ސޭފްއޭރިއާއެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ މިރަށަކީ ސޭފާ އައިލެންޑެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީ ކުރުމަށް ސަރުކާރުން ހަމަޖައްސަވާފައިވާ ރަށެއް ކަމުން އެގޮތުން ބަލަންޖެހޭ ގިނަ ގުނަ ކަންތައްތައް އެބަހުއްޓެވެ. އަދި މިއާއި ވިދިގެން މިރަށާއި އިންވެގެން އުތުރުން ފަޅުތެރޭގައި އެއަރޕޯރޓަކާއި، ޓްއަރިސްޓް ހޮޓަލެއް ހެދުމަކީވެސް މިރަށާއި ގުޅިފައިވާ ބޮޑު އިންވެސްޓްމަންޓެކެވެ. މިއީވެސް ޕްލޭން ކުރުމުގައި ވަކި ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދޭން ޖެހިފައި އޮތްކަމެކެވެ.

މާލޭގައި ފިނިކޮޓަރީގައި ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯއަކަށް ބަލައިގެން ތިބެ ހަދާ ޕްލޭނެއްގައި މިފަދަ ކަންކަމާއި މެދު ވިސްނާނީ ކިހާވަރަކަށް ބާވައެވެ؟ މިރަށަށް އެންމެ އެކަށޭނަ ޕްލޭނެއް އެކުލަވައިލެވޭނީ ކިހިނެއްބާވައެވެ؟ މިރަށުގައި ގާއިމުކުރަންޖެހޭ ހިދުމަތްތައް އެންމެ ރަގަޅުގޮތުގައި އަތުރައިލެވޭނީ ކިހިނެއްބާވައެވެ؟ މިއީ މަދު ސުވާލުތަކެކެވެ. މިސުވާލުތަކުގެ ޖަވާބު ތިޔަ ލޮބިވެތި ރައްޔިތުން ވިލިނގިލީ އޮފީހުގެ ސަމާލުކަމަށް ގެނެސް މިކަމަށް ފިޔަވަޅުތަކެއް އެޅުމަށް ހަނދާންކޮށް އަރުވައިލަމެވެ. މިމަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ފަރާތަށް ތިޔަ މަސައްކަތުގައި ވިލިނގިލީގެ ރައްޔިތުންގެ މަޝްވަރާއި އާއި ޚިޔާލު ހިމެނުމަށް ގޮވައިލަމެވެ.

ފޮޓޯ ބޮޑުކޮށް ބެއްލެވުމަށް

 

 

Ga. Villingili Proposed Plan

 

Ga. Villingili Counselor Appointed

ގއ. ވިލިނގިލީ ރަށު ކައުންސިލަރއަށް ބޭފުޅަކު ހަމަޖައްސަވައިފި

( ޚަބަރު؛ އަހުމަދު – 03 ފެބުރުއަރީ 2009 )

ހުވަދު އަތޮޅު އުތުރުބުރީ ވިލިނގިލީ ރަށު ކައުންސިލަރގެ މަގާމަށް ސަރުކާރުން ބޭފުޅަކު ހަމަޖައްސަވައިފިއެވެ. ހަބަރު ލިބިފައިވާގޮތުގައި ރަށު ކައުންސިލަރ އެއްގެ ގޮތުގައި ހަމަ ޖައްސަވައި މިއަދު މަގާމް ވަހާލުކުރެއްވި ބޭފުޅަކީ ޒުވާނުންނާއި ގުޅޭ، ޒުވާން ވިލިނގިލީގެ ބޭފުޅެއް ކަމުގައިވާ ހިޔަލީގެ ހާރޫން ރަޝީދެވެ. މިފަހަކަށް އައިސް ސަރުކާރުން އެކި އެކި ސިޔާސީ މަގާމްތަކަށް ބޭފުޅުން ހަމަޖެއްސެވި އިރު މުޅިންހެން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ހޮއްވަވާފައި ވަނީ ޕާޓީގެ ބައްދަލުވުންތަކުގައި އަޑުހަރަ ބޭފުޅުންނެވެ. އަދި އެކަމުގައި އެއްވެސް ވަރަކަށް ތައުލީމީ ފެންވަރަކަށް ރިއާޔަތްކުރައްވައި ނަހައްދަވައެވެ.

ނަމަވެސް ވިލިނގިލީގެ ރަށު ކައުންސިލަރ އެއްގެ ގޮތުގައި ހަމަޖެއްސެވި ބޭފުޅަކީ ކުރީގެ ސަރުކާރުގައި މިނިސްޓްރީ އޮފް އެޓޮލްސް ޑިވެލޮޕްމަންޓާއި އަންނަބީލު ވަޙީދުއް ދީން ހުންނެވި އިރު ކައުންސިލްތައް ހުފެއްދެވުމުގެ ޚިޔާލު ގެންގުޅުއްވެވި އިރު އެކަމަށް ބޭރުގައި އެހީގައި ތަމްރީނު ކުރެއްވި ބޭފުޅުންގެ ތެރެއިން ބޭފުޅެކެވެ. މީގެ ދެމަހެއްހާ ދުވަސްކުރިން ކޮމްޕިއުޓަރ އިންޖިނިއަރިންގެ ދާއިރާއިން ތައުލީމު ހާސިލްކުރައްވައި ވަޑައިގަތް ކައުންސިލަރ ހާރޫން ރަޝީދަކީ ޒުވާނުންނާއި ގުޅޭ އެކުވެރި، އެންމެން ދަންނަ ބޭފުޅެކެވެ.

މިވަގުތު މިރަށަށް ބޭނުންވެފައި މިވަނީ ކުރީގެ ގޮޑިކޮށްކު އުސޫލުނުގެންގުޅޭ، ޒަމާނީ ވިސްނުމާއި، ޒުވާން ޖޯޝާއި ޖޯރުހުރި ވެރިއެވެ. ކަންތައް ކުރެއްވޭނެ، ކަންކަމާއިގެން އުޅެވޭނެ ވެރިއެވެ. ކަންތައް ހޯދައިގަންނަ، ރަށުގެ ފައިދާއަށް ވިސްނާ، ދުރާލާ ތައްޔާރުވާނޭ ވެރިއެވެ. އެގޮތުން ބަލާއިރު އެބޭފުޅަކީ މިދެންނެވި ބޭފުޅަކީ އަތޮޅުގެ ތަރައްގީގެ ޕްރޮޖެކްޓްތައް ހިންގެވުމުގައި އަތޮޅު އޮފީހުގައި މީގެ ކުރިން އުޅުއްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.

މިސައިޓުގެ ފަރާތުން އެބޭފުޅާއަށް މަރުހަބާ ދަންނަވަމެވެ. އަދި ވިލިނގިލީ އޮފީހުގެ ވެރިންނާއި މުވައްޒަފުންނަށް އެބޭފުޅާއި ގުޅިވަޑައިގެން މަސައްކަތް ކުރެއްވުމަށް އިލްތިމާސް ކުރަމެވެ. އަދި އަޅުގަނޑުމެން އެދޭފަދަ ރާއްޖެއަކަށް ވިލިނގިލި ވާސިލު ކުރުމުގައި މިންނެތް މަސައްކަތްތަކެއް ހެޔޮ ހިތުން ކުރައްވާނެ ކަމުގައި ޔަގީން ކުރަމެވެ.

 

Minimizing Number of Jobs?

ވަޒީފާތައް މަދުކުރުން

( ރިޕޯރޓު؛ އިގްތިސާދީ ދިރާސާ ޓީމު – 2 ފެބުރުއަރީ 2009 )

މިފަހަކަށް އައިސް އެންމެ އަޑު ހަރުކޮށް ދެކެވޭ ވާހަކައަކީ ސަރުކާރު ބަދަލުވުމަށް ފަހު ބައެއް މިނިސްޓްރީތައް އުވާލައި މުވައްޒަފުން މަދުކުރާ ވާހަކައެވެ. އަދި ސިވިލް ސާރވިސް ގިނަ މުވައްޒަފުންގެ މުސާރަ، މަސްނިމޭތާ ދިހަ ފަނަރަ ދުވަސް ވެގެންދާއިރުވެސް ނުލިބޭ ކަމެވެ. ހަމަ މިއާއި އެކުގައި އެންމެ މީހަކަށް ދިހަ ބާރަ ސިވިލް ސާވެންޓެއްގެ މުސާރަ ލިބޭ މަޖިލިސްގެ މެމްބަރުން ޗުއްޓީ ނެންގެވި ވާހަކައަކީ ވެސް ހަމަ އެހައިމެ ހޫނުކޮށް ދެކެވޭ ވާހަކައެކެވެ. އެކަމަކު މިފަހަރު ބަލައިލާނީ ހަރަދުކުޑަ ކުރުމަށް ސަރުކާރުން ސިވިލް ސާރވިސްގެ ހާހެއްހާ މުވައްޒަފުން މަދުކުރާ ކަމަށް ދެކެވޭ ވާހަކައަށެވެ.

ސަރުކާރާއި ހަވާލުވެ އެންމެ ފުރަތަމަ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި މަޖިލީހުގައި ކުރީގެ ރައީސް ތަމްސީލުކުރާ މަޖިލިސް މެމްބަރުން ވަކި ކުރައްވައި މިސަރުކާރުގެ ރުހުން ލިބިފައިވާ މެމްބަރުން އައްޔަން ކުރެވުނެވެ. ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސްހުގައި ރައީސް ތަމްސީލުކުރާ މެމްބަރުންނަކީ އޭރުގެ ސަރުކާރުގެ ރައީސަށް ނިސްބަތްވާ ބަޔަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. ހަމަ މިގޮތަށް ފަތްކޮޅުދީފައިވާ މިނިސްޓަރުންނާއި، މިނިސްޓަރުންގެ ނާއިބުންނާއި، ސީނިއަރ މިނިސްޓަރުންނާއި، ރައީސަށް ލަފާއަރުއްވާ ބޭފުޅުންނާއި، ސިޔާސީ ނުފޫޒު އެކުލެވޭ މަގާމްތަކުގަ ތިއްބެވި ގިނަ ބޭފުޅުންނާއި ( އަތޮޅުވެރިން ފިޔަވައި ) ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުނިތަކުގެ ބޯޑު އޮފް ޑިރެކްޓާރސް އަށްވެސް ވަނީ ބަަދަލުތަކެއް ގެނެވިފައެވެ. އާނއެކެވެ. އެވަގުތު ސަރުކާރުގައި ސިޔާސީ މަގާމްތަކުގައި ތިއްބަވަން ޖެހޭނީ އެސަރުކާރެއް ތަމްސީލުކުރާ ނުވަތަ އެސަރުކާރެއްގެ ތާއީދު ލިބިފައިވާ ނުވަތަ ތައުލީމީ ބޭފުޅުންނެވެ. ސިޔާސީ މަގާމްތަކަށް ބަދަލު ގެނެވުނު އިރު ކުރީގެ އަތޮޅުވެރިން އަދިވެސް ތިއްބެވީ އަތޮޅުވެރިންގެ ގޮތުގައިކަމެވެ. މުސާރައާއި، ފޯން އެލެވެންސާއި، ދާއިމީ އެލެވެންސާއި އެހެނިހެން އެލެވެންސްގެ ގޮތުގައި މަހަކު ސާޅީހަކަށް ސަންސާހަކަށް ހާސް ރުފިޔާ ދެވެއެވެ. މިވެސް ސިޔާސީ މަގާމްތަކެވެ. ސަރުކާރު ބަދަލުވެ އަތޮޅުވެރިންގެ ބަދަލުގައި ކައުންސިލަރުން ހަމަޖެހި ފޮނުވުނު އިރު މިބޭބޭފުޅުންނަށް ބަދަލުނުގެނެވުނު ތާނގައި ވަކި ނުކުރެވެންވީ ކީއްވެބާވައެވެ؟ މިބޭފުޅުންތައް ވަކި ކުރެވޭނެ ކަމަށް ހޯމް މިނިސްޓްރީ ލަފާކުރަނީ ޖުލައި ހާތާނގައެވެ. ކުރިން ދެންނެވުނު ސިޔާސީ މަގާމްތަކާއި ސިޔާސީ ނުފޫޒު ހިމެނޭ މަގާމްތަކަށް ބަދަލުގެނެވުނު އިރު މިބަދަލު ނުގެނެވި މިއޮތީ ކީއްވެބާވައެވެ؟

މިހާރު މިއިވެނީ ސިވިލް ސާރވިސް މުވައްޒަފުންގެ ގޮތުގައި ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ދާއިރާއިން 1000 މީހުންގެ ވަޒީފާ އުނިކުރަން ކަމަށް ދެކެވުނު ވާހަކަ ދޮގުކުރި އަޑެވެ. މިއަޑުތައް ދޮގުކުރުމަށް ފަހު ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ލޯކަލް ގަވަރމަންޓްސް ( ކުރީގެ އެޓޯލްސް ދާއިރާ ) ގެ ހުރިހާ މުވައްޒަފުންގެ ތައުލީމީ ހުރިހާ ސެޓިފިކެޓްތަކެއްގެ ކޮޕީ ނިމިގެން ދިޔަ ހަފްތާގައި ވަނީ ހޯދައިފައެވެ. މީގެ އަސްލު ބޭނުމެއް ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ލޯކަލް ގަވަރމަންޓްސް ބައިގައި ކުރީގެ ސަރުކާރުން އެކި ބޭނުންތަކަށް ސަރުކާރަށް ގޮނޑިކޮށްކޮވެގެން އުޅުނު ގިނަ މީހުންތަކެއް އެކި ނަންކިޔައިފައި ބައިތިއްބައިފައި ތިބިކަން އެނގެއެވެ. އަދި ހަމަ 55 އަހަރުން މަތީގެ 350 އެއްހާ މީހުންވެސް އެބަތިއްބެވެ. މިމީހުން ސިވިލް ސާރވިސްއަށް ފެންނަ ކަމަށް ވާނަމަ ރިޓެއަރ ވެސް ކުރެވިދާނެއެވެ.

ދެން އޮތީ ގާނޫނީ ތަރަހައެއް ނެތި އަތޮޅުތައް ލާމަރުކަޒީ (ޑީސެންޓްރަލައިޒް) ކުރުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތުގެ ދަށުން ދެއަތޮޅު ނުވަތަ ތިން ހަތަރު އަތޮޅު އެއްކުރުމުން އުވާލެވޭ އޮފީސްތަކާއި ކުރިން ދެންނެވި 1000 މީހުން މަދުކުރުމުގެ ތެރޭގައި ވަޒީފާ ގެއްލިގެންދާ މުވައްޒަފުންގެ ވާހަކައެވެ. އެގޮތުން ކުރީގެ އެޓޮލްސްގައި މަސައްކަތްކުރި ބައެއް މުވައްޒަފުން އަތޮޅުތެރޭގެ ތަންތަނަށް ވަޒީފާ ބަދަލުކުރެވި އެތަންތަނަށް ދާން ވަނީ އެންގިފައެވެ. ދެވިފައިވަނީ 2 ގޮތެކެވެ. އެއްގޮތަކީ ދިއުމެވެ. ނޫނީ ވަކިވުމެވެ. އެއްބަޔަކު ވަނީ މިކަމާއި ހިތްހަމަ ނުޖެހި ވަޒީފާއިން އިސްތިއުފާދީފައެވެ. ހަމަ މިގޮތަށް އެއްއަތޮޅުން އަނެއް އަތޮޅަށް މުވައްޒަފުން ބަދަލުކުރުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. އަދި ކުރީގެ އަތޮޅު އޮފީސްތަކުގެ އޮނިގަނޑު މިހާރު ގޮތަކަށް އެކުލަވައިލެވި އޮފީހެއްގައި އެންމެ  ގިނަވެގެން ތިބެވޭނީ 28 މުވައްޒަފުން ކަމުގައި ވަނީ މިހާރު ނިމިފައެވެ. މި 28 މުވައްޒަފުންނަކީ އޮފީސް މުވައްޒަފުންނާއި، މަސައްކަތު މީހުންނާއި ވޮޗަރުންވެސް ހިމެނޭ ގޮތަށެވެ. މިހެންކަމަށް ވާނަމަ މިހާރު ބައެއް އަތޮޅު އޮފީސްތަކުގަ 50އިން 60 އަށް މުވައްޒަފުން މަސައްކަތްކުރަމުން ދާއިރު އިތުރުވާ މުވައްޒަފުންނަށް ހައްދަވާނ ކިހިނެތް ބާވައެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ 3ހާހުން މަތީގެ އާބާދީއެއް އެކުލެވޭ ރަށެއްގެ ރަށު އޮފީހެއްގައި ބައިތިއްބަނީ 12 މުވައްޒަފުންނެވެ. 1ހާހުން ފެށިގެން 3ހާހާއި ދެމެދު 10 މުވައްޒަފުންނެވެ. އަދި 1ހާހުން ދަށް ނަމަ 9މުވައްޒަފުންނެވެ. ދެން އިތުރުވާ މުވައްޒަފުންނަށް ހައްދަވާނީ ކިހިނެތްބާވައެވެ؟ މިހާރުވެސް ބައެއް ރަށު އޮފީސް ތަކުގަ 5އިން 9އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ރަށު ކައުންސިލުން ހަރަކާތްތެރިވާ ރަށްރަށް ރާއްޖޭގައި އެބަތިއްބެވެ. މިދެންނެވި އަދަދުތައް ހަމަ ކުރުމުގައި ރަށު ކައުސިލަރުންނާއި އަތޮޅު ކައުންސިލަރުން ހިމަނައެވެ. މިހެން ވުމުން ގެއްލިގެންދާނީ ކިތައް ވަޒީފާ ބާވައެވެ؟  

ދެން އޮތީ ކުރިން ދެ އޮޕްޝަން ދެވުނު ފަތާތްތަކެވެ. މިކަމާއި މެދަށް ފުންކޮށް ނަޒަރު ހިންގާލާއިރު އެނގޭ ހަގީގަތަކީ ވަޒީފާއަދާ ކުރާ އެންމެނަކީ ނުވަތަ ގިނަ މީހުންނަކީ ހިދުމަތެއްގެ ގޮތުގައި ވަޒީފާއަދާކުރާ ބައެއް ނޫންކަމެވެ. ވަޒީފާ އަދާކުރަނީ ލިބޭއެއްޗަކުން ދިރިއުޅުމުގެ ކަންތައް ހަމަޖެއްސުމުގެ ނިޔަތުގައި ކަމެވެ. އެހެން ކަމުން ތިމާ ދިރިއުޅޭ ރަށް ނޫން އެހެން ތަނަކަށް ވަޒީފާއަށްދާ މީހުން އެގޮތަށް ވަޒީފާތަކަށް ދަނީ ރަށުގަ ހުރެގެން ލިބޭ އެއްޗަކަށްވުރެ ގިނަ އެއްޗެއް ލިބޭނެ ކަމުގެ އުންމީދުގައެވެ.

މިހެން ދަންނަވާއިރު އަތޮޅުވެރިންނާއި، ހެޑްމާސްޓަރުންނާއި، ހެލްތް ދާއިރާގެ ބޭފުޅުން އަމިއްލަ ރަށްނޫން ރަށްރަށުގައި ހިދުމަތްކުރާކަން ފާހަގަކޮށްލާނަމެވެ. އަތޮޅުވެރިންނާއި، ހެޑްމާސްޓަރުންނާއި، ސިއްހީ ބޭފުޅުން ރަށުން ބޭރުގައި ހިދުމަތްކުރާތަނުގައި ހުންނާނެ ގެއަކާއި، ގޭގައި މަސައްކަތްކުރާނެ ހާދިމުންނާއި، ފޯން އެލެވެންސާއި، ކަރަންޓާއި ފެންބިލާއި، ދުއްވާނެ ވެހިކަލާއި، އިތުރު އިނާޔަތްތަކާއި، ހިމާޔަތާއި ގިނަ ގުނަ ކަންތައްތަކެއް ހަމަޖެހިފައި އޮވެއެވެ.

އެކަމަކު ދެންމެ މިދެންނެވި އެއް އަތޮޅުން އަނެއް އަތޮޅަށް، ނުވަތަ މިނިސްޓްރީން އަތޮޮޅުތަކަށް ދާން އެންގި ނުވަތަ އަންގަވާ ފަރާތްތަކަށް ވަކި ހާއްސަ އިނާޔަތްތަކެއް ހަމަޖެހޭ ކަމަކަށް ނުވެއެވެ. ގޭގެ ކުލި ދައްކަން ޖެހެނީ އަމިއްލައަށެވެ. ފެންބިލާއި، ކަރަންޓް ބިލާއި، ފޯނު ބިލާއި، ސައިކަލަށް ޕެޓްރޯލް އެޅުމާއި، މިހުރިހާ ސަކަރާތެއް ގަންނަން މިޖެހެނީ އެލިބޭ މުސާރަކޮޅުންނެވެ. ގޭގެ ކުއްޔަށް 3000 ދައްކަން ޖެހޭއިރު ލިބެނީ 4000 ރުފިޔާއެވެ. މީގެ ތެރެއިން ފޯނުބިލާއި، ފެނާއި، ކަރަންޓަށްވާ ބިލް ދެއްކުމުން ބާކީ އޮންނާނީ ކޮންއެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟ އާއިލީ އެހެނިހެން ޒިންމާއާއި، ދަރިންގެ އުނގެނުމާއި ގުޅުންހުރި ކަންކަމާއި، ބޭސްފަރުވާގެ ކަންތަކަށް ހޭދަކުރާނެ ފައިސާ ކޮބައިހެއްޔެވެ؟ މިކަމުގެ ސަބަބުން މާލީ ގެއްލުން ލިބިގެންދާނީ ކިތަކެއް އާއިލާއަށް ހެއްޔެވެ؟ ކަންމަތީ ފިހާރަޔަށް ނުދަރައި ދިރިއުޅުން ހަމަޖައްސާނެ ގޮތަކީ ދެން ކޮބައިބާވައެވެ؟ އަތްފޯރާ ފަށަށް ހުރިހައި ކަމެއް އަންނާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައި ވައުދުނުވާ ފަގީރުކަން މިއޮތީ އަތްފޯރާ ފަށަށް އައިސްފައެވެ. އެދިގެން ތިބީ ހެޔޮ ބަދަލެކެވެ. ވަޒީފާތައް ގިނަ ކުރައްވާނެ ކަމެއް ވިދާޅުވެ، މިހާރު ހަރުގޭގައި އަޑުގަދަ ކުރި އެކްޓިވިސްޓުންނަށް ވަޒީފާ ހޯދަދޭން އޮނިގަނޑު ބަދަލުކޮށް ގިނަ ބަޔަކު ބޭރުކޮށްލަނީއެވެ. މި ދަތުރު ކުރެވެނީ ފުރިހަމަ ޑިމޮކްރަސީއަކަށް ކަމެއް ނުވަތަ އެއްކަލަ ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކަމެއް ހަމަ ހިލާ ނޭނގުނެވެ.

 

Where do they fit to?

އެމީހަކަށް ފެތޭ މަގާމެއްގައި

( ހަބަރު؛ އިދުރީސް – 31 ޖެނުއަރީ 2009 )

ސަރުކާރުގެ އޮފީސްތައް ހުޅުވާފައި ބަހައްޓާގަޑިތަކަށް ގެންނެވި ބަދަލާއި މުސާރައަށް ދެއްވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވި ބަދަލުފެށުމުގެ ގާތްތަޑަކަށް 48 ގަޑިއިރު ކުރިން ހުވަދު އަތޮޅު އުތުރުބުރީ އަތޮޅު އޮފީހުގެ މުވައްޒަފުންނާއި ރަށު އޮފީހުގެ މުވައްޒަފުންނާއި ހޯމް މިނިސްޓްރީގެ ( ލޯކަލް ގަވަމަންޓްގެ ) ޕާރމަނަންޓް ސެކްރެޓަރީ ޝަރީފު ބައްދަލުކުރައްވައިފިއެވެ. އަތޮޅު އޮފީހުގެ ޖަލްސާކުރާ މާލަމްގައި 30 ޖެނުއަރީ 2009 ދުވަހުގެރޭގެ ވަގުތެއްގައި ބޭއްވުނު މިބައްދަަލުވުމުގައި ބޮޑަށް މަޝްވަރާކުރެވިފައިވަނީ ލާމަރުކަޒީ ގޮތުން އަތޮޅުތައް ހިންގަން ފެށުމުން އޮފީސްތަކުގެ ދައުރަށް އަންނާނެ ބަދަލުތަކާއި މެދަށެވެ. އަދި މިހާރު ހުރިހާ މުވައްޒަފުންގެ ތައުލީމީ ސެޓިފިކެޓްތައް އެމިނިސްޓްރީއަށް ގެންދަވާފައިވާ ކަމަށާއި އެމީހެއްގެ ތައުލީމީ ފެންވަރާއި އެހެނިހެން ގާބިލުކަމާއި ގުޅޭ ނުވަތަ ފެތޭ ފެންވަރުގެ މަގާމެއް ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް ހަމަޖެހިގެން އަންނާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ. މިގޮތަށް ހަމަޖެއްސޭ މަގާމާއި ދޭތެރޭ ހިތްހަމަ ނުޖެހި ވަކިވާން ބޭނުންވާ ފަރާތްތަކާއި އެހެން ވަޒީފާއެއް ހޯދުމަށް ފުރުސަތު ދެވޭނެ ކަމަށާއި، ވަކި ކުރެވޭ ފަރާތްތަކަށް 1 އަހަރު ދުވަހުގެ މުސާރައެއް ދެވި ވަކި ކުރެވޭނެ ކަމަށެވެ.

ލާމަރުކަޒީ ކުރުމުގެ ގޮތުން ކުރައްވާ މަސައްކަތުގެ ތެރޭގައި ހުރިހާ ރަށަކުންވެސް އައިޑީކާޑު ހެދުމުން ފެށިގެން ޕާސްޕޯރޓް ހެދޭނެ ފަދަ އިންތިޒާމް ހަމަޖައްސައި ދެވޭނެ ކަމަށްވެސް އެމަނިކުފާނުގެ ވާހަކަ ފުޅުގައި އިޝާރާތް ކުރެއްވިއެވެ. ނަމަވެސް އެމަނިކުފާނުގެ ވާހަކަފުޅުގައި އާއޮނިގަނޑަށް އަތޮޅު އޮފީސްތަކާއި ރަށު އޮފީސްތައް އެކުލަވައިލުމުން އަތޮޅު އޮފީހެއްގައި އަދި ރަށު އޮފީހެއްގައި ހިމެނެނީ ކިތައް މުވައްޒަފުންކަމެއް ވިދާޅެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް މުއުތަބަރު ފަރާތަކުން ހާމަ ކުރި ގޮތުގައި އާއޮނިގަނޑުގައި އަތޮޅު އޮފީހެއްގައި ހިމެނެނީ 22 އާއި 28 ދޭތެރޭގެ އަދަދެއްގެ މުވައްޒަފުންނެވެ. އަދި 3 ހާހުން މަތީގެ ރަށު އޮފީހެއް ނަމަ 12 މުވައްޒަފުންނެވެ. 1 ހާހުން މަތި ނަމަ 10 އެވެ. އަދި އެއައްވުރެ ދަށް ނަމަ 9 އެވެ. މިހެންވުމުން ބޭރުކޮށްލަން ނުވަތަ ކަނޑާލަން ޖެހޭ މުވައްޒަފުންގެ ކަންތަކާއި މެދުގައި މަޝްވަރާ ކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ.

 

Promise of the President Nasheedh

anni with youth

ރައީސް ނަޝީދުގެ ވައުދު

( ރިޕޯރޓު؛ އަލިބެ – 29 ޖެނުއަރީ 2009 )

ރިޔާސީ އިންތިހާބު ބޮޑު އަޣުލަބިއްޔަތަކުން ކާމިޔާބު ކުރައްވައި ގައުމުގެ ވެރިކަމާއި ހަވާލުވިތާ 49 ދުވަސް ފަހުން ރައީސުލް ޖުމްހޫރިއްޔާ މުހައްމަދު ނަޝީދު ވިލިނގިއްޔަށް ވަޑައިގަތްކަމީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު އުފަލެކެވެ. އެކަމަކަށް އެދި އެދި ތިބިކަމެކެވެ. ރައީސް ނަޝީދު ވިލިނގިއްޔަށް ވަޑައިގެން ރައްޔިތުންނާއި މުޙާތަބުކޮށް ދެއްކެވި ވާހަކަ ފުޅަކީ އުންމީދުން ފުރިގެންވީ އުޖާލާ މުސްތަގުބަލަށް ދަތުރުކުރަން މަގުތަކެއް ކޮށްޓަވަން ގަސްދުކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގެ މަގު ޗާޓެކެވެ. އަތޮޅުތައް ތަރައްގީ ކުރެއްވުމަށް ގަސްދުކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގެ މުސްތަވާނަޒަރެކެވެ.

ނަމަވެސް އެބައްދަލުވުމަށް ދިޔަ ގިނަ ރައްޔިތުން އެންމެ ބޮޑަށް އެދި އެދި ތިބި އެއްކަމަކަށްވީ އެއަރޕޯރޓްގެ މަސައްކަތް ނުވަތަ އެކަން ވެފައިވާ ގޮތެއް އޮޅުންފިލުވައިލުމެވެ. އެހެނީ އެކަމަކީ ވިލިނގިލީ ރައްޔިތުން ވަރަށް ބޭނުންވެ، އެކަމަކަށް ފައި ނެގި ކަމަކަށްވާތީއެވެ. ރައީސްގެ ވާހަކަ ފުޅުގައި އެއަރޕޯޓާއި މެދު އެއްވެސް އުންމީދީ ވާހަކައެއް ދަންނަވާފައި ނެތުމުން އެކަމާ އެތަނަށް ދިޔަ ގިނަ ބަޔަކު ހިތްހަމަ ނުޖެހުނެވެ. ހާއްސަކޮށް ރައީސް ނަޝީދަށް ތާޢީދުކުރެއްވި ގިނަ ޒުވާނުންނެވެ. ރައްޔިތުންނާއި އެކު ބޭއްވުނު ބައްދަލުވުން ނިންމަވާލައްވައި، ބޭރަށް ނުކުމެ ވަޑައިގެން އައިޓްޑޯރ ސްޓޭޖް ކައިރީ ހިޔަލުގައި ޒުވާނުންތަކަކާއި އެކީ އަޑުގަދަކޮށް މަޝްވަރާކުރަންޖެހުނީ އެކަމާއިއެވެ. މިގޮތަށް މިކަމަށް މަގެއް ނުފެނުމުން އެންމެން ވަނީ އިޖްތިމާއީ މަރުކަޒުގެ ހޯލަށެވެ. ހޯލުގައި ތިބެގެން ދެއްކި ވާހަކައިންވެސް ވަނީ އެކަމަށް އެއްވެސް އަލިމަގެއް ނުފެނިފައެވެ. އެކަމަކު އެދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގެ ތެރޭގައި “އަދި ޖަނަވަރީ މަހުގައި މިކޮޅަށް އާދެވޭނެ، އޭރުން މިކަމާއި ވާހަކަ ދައްކާނީ” މިހެން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ރައީސްގެ މިއިބާރާތުން ނެގޭ އެއް މާނައަކީ އެއަރޕޯރޓްގެ ކަންތަކާއި ރައީސް ގޮތެއް ނިންމެވުމަށް ވަގުތުކޮޅެއް ބޭނުންވާ ކަމުގައި ހާމަކުރުމެވެ. އަދި ޖެނުއަރީ މަހުގައި މިކޮޅަށް ކުރައްވާ ދަތުރުފުޅުގައި އެކަމަށް އުފާވެރި ޚަބަރެއް ދެއްވާނެ ކަމެވެ. ޖެނުއަރީ މަހުގެ ފުރަތަމަ ހަފްތާގައި އަލަށް ތަރައްގީ ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ އެއަރޕޯރޓްތަކުގެ ވާހަކަ ޓްރާންސްޕޯޓް މިނިސްޓްރީގެ ނާއިބު މީޑިއާއާއި އެކީ ހިއްސާކޮށްލެއްވި އިރު 12 އެއަރޕޯރޓެއްގެ ވާހަކަ ދެއްކެވިއެވެ. އޭގެ ތެރެއަކު ވިލިނގިލީ އެއަރޕޯރޓްގެ ނަމެއް ނުހިމެނެއެވެ. ރައީސް ނަޝީދު އެދަތުރަށް ފަހު މާލެ ވަޑައިގެން ކޮންމެވެސް ވަރެއްގެ ކަންތައްތަކެއް މިކަމަށް ކުރެއްވިކަން އެނގެއެވެ. އެކަމަކު އަދިވެސް މިކަމަށް ވަނީ އަލިމަގެއް ނުފެނިއެވެ. އަދި ރައީސް ވިދާޅުވި “ޖަނަވަރީ” މަސްވެސް މިއޮތް ނިމެނީއެވެ. ރައީސް ދަތުރެއް މިއަތޮޅަށް ނުވަތަ ހުވަދު އަތޮޅަށް ޝެޑިއުލް ކުރެވިފައިވާ ކަމަކަށް ނުވެއެވެ.

 

Name of the Province

ޕްރޮވިންސްގެ ނަން

( މަޒުމޫނު؛ މުހައްމަދު – 28 ޖެނުއަރީ 2009 )

 މީގެ 50 އަހަރުކުރިން 1969 ވަނަ އަހަރު ހުވަދު އަތޮޅު ދެބަޔަކަށް (ހުވަދު އަތޮޅު އުތުރުބުރި އަދި ހުވަދު އަތޮޅު ދެކުނު ބުރި އަށް) ބައި ކުރުމަށް ފަހު ދެއަތޮޅެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީގެ މަޝްރޫޢުތައް ހިންގަން ފަށާފައިވަނީ އަތޮޅުތައް އިދާރީ ގޮތުން ހިންގުމަށް ފަސޭހަވާނެ ކަމަށް ބަލައިގެންނެވެ. ޖިއޮގްރަފީ ގޮތުން ރާއްޖެ 26 އަތޮޅަކަށް ބެހިފައިވަނިކޮށް އިދާރީ 18 އަތޮޅެއްގެ ގޮތުގައި އޮތުމަށް ފަހު ހުވަދު އަތޮޅު ދެބަޔަކަށް ވަނީ ބަހައިލައިފައެވެ. އަދި ދާދި އިހަކަށް ދުވަހު އަރިއަތޮޅު ވަނީ ހަމަ މިގޮތަށް އިދާރީ ހިންގުން ފަސޭހައަކަށް ބައިކުރެވިފައެވެ.

ދެން މިފެނިގެން ދަނީ މިހާރު މިބެހިފައިވާ ގޮތް އިތުރަށް ހަރުދަނާ ކުރުމަށް ލާމަރުކަޒީ ( ޑީސެންޓްރަލައިޒް ) ކުރުމުގެ މަސައްކަތެވެ. އަތޮޅުތައް ހިންގުން ލާމަރުކަޒީ ކުރުމުގެ ގޮތުން ރާއްޖެ 7 ސަރަހައްދަކަށް ވަނީ ބަހައިލެވިފައެވެ. އެގޮތުން އެންމެ ދެކުނުގެ ދެއަތޮޅު އައްޑު އަތޮޅާއި ފޯއްމުލަށް ވަނީ އެއްކުރެވި ދެކުނު ޕްރޮވިންސްގެ ގޮތުގައި އެކުލަވައިލެވި ހިންގަން ފެށިފައެވެ. ހަމަ މިބީދައިން ހުވަދު އަތޮޅުގެ ދެބައި އެއްކުރުމަށް ފަހު މަތި ދެކުނު ޕްރޮވިންސްގެ ގޮތުގައި ހިންގުމަށް ބޭނުންވާ އެންމެހައި ތައްޔާރީތައް މިހާރު ސަރުކާރުން ދަނީ ކުރައްވަމުންނެވެ. އެގޮތުން މިދެއަތޮޅަށް ބޭނުންވާ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރާއި ނާއިބު ވެސް ވަނީ ޚިޔާރުކުރެވިފައެވެ. ރަސްމީކޮށް އަދި ހަވާލު ނުކުރެއްވިޔަސް ނަން މިހާރު އެނގެމުން އެބަދެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ ރަށްރަށަށް ފޮނުއްވާ ރަށު ކައުންސިލަރުން ރަށްރަށަށް ފޮނުވުމުގެ މަސައްކަތްވެސް ވަރަށް ހަލުވި ކަމާއި އެކު ކުރިޔަށް އެބަދެއެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ އަތޮޅު ކައުންސިލަރ އަތޮޅަށް ވަޑައިގެން އަތޮޅު ހިންގުން ރައީސް އެންމެފަހުން މިއަތޮޅަށް ދަތުރު ކުރެއްވި ދުވަހުގެ ކުރީ ދުވަހު ވަނީ ހަވާލުވެލައްވައިފައެވެ.

އެކި ދިމަދިމާއިން ހަބަރު ލިބޭ ގޮތުގައި މިދެއަތޮޅު އެއްކުރެއްވުމަށް ފަހު ގާއިމު ކުރެވޭ ޕްރޮވިންސަށް ކިޔާނެ ނަމަކަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ “މަތި ދެކުނު ޕްރޮވިންސް” ގެ ނަމަށް ކަމުގައެވެ. މިހާހިސާބުން އުފެދޭ ސުވާލަކީ ޒަމާނުއްސުރެން މިދެއަތޮޅަށް ކިޔަމުން އައި ހުވަދު އަތޮޅުގެ ނަން އުވުނީ ބާވައެވެ. މުޅި ދުނިޔޭގައި އުފެދިފައިވާ މުރަކައިގެ އަތޮޅުތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ބޮޑު އަތޮޅު ސުވާދިވާ (SUVADIVA) ގެ ޒަމާންވީ ނަން އުވިގެން ހިނގައިދާނެ ކަމަށް މިކަމުން ފެނެއެވެ.

މިގޮތަށް ސަރުކާރުން ނަންތަކެއް ކަނޑައަޅާފައިވަނީ މިދެންނެވި ގޮތަށް ބަލައިގެނެއް ނޫނެވެ. ސަރުކާރުން ޕްރޮވިންސް ތަކަށް ނަންތައް ކިޔުމުގައި ބައްލަވާފައިވަނީ އެ ޕްރޮވިންސެއް ހިމެނޭ ސަރަހައްދަކަށް ނިސްބަތް ކޮށެވެ. އެގޮތުން އެންމެ އުތުރަށް- މަތި އުތުރު، އެންމެ ދެކުނަށް ދެކުނު، ދެވަނައަށް މަތި ދެކުނުގެ ގޮތުގައި ނަންދެއްވިއެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މިއަތޮޅަކީ ޒަމާނުއްސުރެ މިއަތޮޅަށް ކިޔަމުން އަންނަ ނަން ހުވަދު އަތޮޅު، ހުވަދޫ ޕްރޮވިންސްގެ ގޮތުގައި ފެނިގެން ނުވަތަ މުޚާތަބު ކުރެވިގެން ދިއުމަކީ އެތަކެއް ބަޔަކު އެދި އެދި ތިބިކަމެކެވެ. މިހެންވެ މިކަން މިސައިޓުގެ ކިޔުންތެރިންނާއި އެކީ ހިއްސާކޮށްލީމެވެ.

 

Lazy Office Hours

ކަންނެތް އޮފީސް ގަޑި

( ރިޕޯރޓު؛ އިދުރީސް –26 ޖެނުއަރީ 2009 )

ދިވެހިންނަކީ އެމީހުން ކޮށްއުޅޭ މަސައްކަތަށް ފަރުވާތެރި ކަމަށް ކަމޭހިތާ ބައެކެވެ. މިއީ އެވޭލާ ޒަމާނުއްސުރެ ދިވެހިންގެ ކިބައިން ފެންނަ ރީތި އާދައެކެވެ. މަސްވެރިން ފަތިހާ ތެދުވެ މަހަށް ފުރާއިރު، ރާވެރިން ދަންވަރާއި، ފަތިހާއި، މެންދުރު ރުކަށް އަރައެވެ. ހެނދުނާ ދަނޑުފަގަށް އެއްބަޔަކު ދާއިރު އަނެއް ބަޔަކު ފަރަށް ދެއެވެ. ވަޑިން އޮޑިހަރުގެޔަށް ވަންނަ އިރު މަސްވެރިގެތަކުގެ އަންހެންވެރިން ބަދިގޭގައި މަސްރޯފިލުވުމާއި ހިއްކުމުގެ މަސައްކަތް ފަރުވާތެރިކަމާއި އެކު ކުރެތެވެ. މިއީ ދިވެހިން ދިވެހިލޭގައި ހަރުލާފައިވާތީ ނުވަތަ ދިވެހިންނަށް ވީތީ ކުރަމުން އައި ކަންތައްތަކެކެވެ.

ފަހުން އޮފީސްތައް ގާއިމުކުރެވި ވަޒީފާތައް އާންމުވެ ރަސްމީ ވަޒީފާއަދާކުރަން ފެށިތާ މިހާރު އަހަރުތަކެއް ވެއްޖެއެވެ. ދިވެހިންނަކީ ހީވާގި މުރާލި ބަޔަކަށްވެފައި އަބަދުވެސް އެބައިމީހުން ބަލާނީ ކުރަންވެފައި އޮތްކަމެއް ވީހާވެސް ފުރިހަމަޔަށް އަވަހަށް ކޮށް ނިންމާލުމަށެވެ. އެގޮތުން އޮފީސް ގަޑިވެސް ރޭވިފައި ވަނީ ދިވެހިންގެ މި އާދަޔަށް، މިމާހައުލަށް އެންމެ ކަމުދާނެހެން ހީވާ ގޮތަށެވެ. މިގޮތަށް މިހެން އޮތުމުން ފަތިސް ނަމާދުން ފައިބައިގެން ގުރުއާން ކިޔަވަން މިސްކިތުގައި އިރުގަނޑަކު އިނުމަށް ފަހު، ފަތިހު ފިނީގައި ކަސްރަތު ކުރުމަށް ފަހު، ފެންވަރާލައިގެން އޮފީހަށް ދެވޭ ކަހަލަ ގޮތަކަށް އޮފީސް ގަޑި ރޭވިފައި އޮތުމުން ހެވިލާފައި ތިބެގެން، ހުޅުދާންވި އިރާއި އެކު، ތާޒާކަން މަތީ، ހެވިލާފައި ތިބެގެން މިއަދާއި ހަމަޔަށް އޮފީސްތަކަށް ނިކުމެ މަސައްކަތް ނުރެއެވެ. ދެން އޮތީ ހަވީރު ދަޅައެވެ. ދުރިން ދެންނެވިހެން މުރާލި ދިވެހިން އަމިއްލަ ކަންތައް އަމިއްލައަށް ކުރުމަށް ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދެއެވެ. އެގޮތުން ގޭގައި ކުރަން ހުންނަ ބައެއް ކަހަލަ މަސައްކަތްތައް އޮފީސް ނިންމާފައި ގެއަށް އައިސް އެލިބޭ ވަގުތުގައި ކުރުމުގެ ހިތްހަމަޖެހުން ލިބިގަނެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ އިޖުތިމާއީ ރޫޙު އާލާކުރުމުގެ ގޮތުން އެންމެން އެއްތަނަކަށް އެއްވެ ކޮންމެވެސް ކުޅިވަރެއް ކުޅެއެވެ. މިނޫން މީހުން މިގަޑީގައި އާންދަނީ އިތުރުކުރާނެ އެހެން މަސައްކަތެއްގަ ޝާމިލުވެ އުޅެއެވެ. މިއީ ދިވެހިން މިއަދާއި ހަމަޔަށް އުޅެމުން އައި ގޮތެވެ. ބަލައިގަނެ އަމަލުކުރަމުން އައި އުސޫލެވެ.

މިހެން މިގޮތުގައި މަސައްކަތްތައް ރޭވި ހިނގަމުން ދަނިކޮށް ދުވަހުގެ ތާވަލު އެފުށްމިފުށަށް ޖަހާލި ޚަބަރަކީ 21 ޖެނުއަރީ 2009 ވީ ބުދަ ދުވަހު ދިވެހި ސަރުކާރާއި ދިވެހި ސިވިލް ސާރވިސް ކަމިޝަނުން ބޭއްވި ބައްދަލުވުމެއްގައި ސަރުކާރުގެ އޮފީސްތަކުގެ ރަސްމީ ގަޑި ހަމަޖެހިފައިވާގޮތް އިއުލާންކުރެއްވި ވަގުތެވެ. ފެބުރުއަރީ 1 އިން ފެށިގެން އޮފީސްތައް ހުޅުވޭ ގަޑިއަކީ 8 ޖަހާއިރު ކަމަށް ވެފައި 12އާއި 1 އާއި ދޭތެރޭ ހުސްވަގުތެއް ދޭން ހަމަޖެއްސުމާއި އޮފީސް ނިމޭ ގަޑިއަކީ 4 ޖަހާއިރު ކަމަށް ވުމުން މިކަން މިވީ ހަޖަމުކުރަން އުނދަގޫ ކަމަކަށެވެ. މުދި ދުވަހު ހަތަރުދަމު މިޖެހެނީ އޮފީހުގެ ރަސްމީ ގަޑި ފުރުމުގައެވެ. އޮފީސް ގަޑީގެ ތެރެއަށް ދެނަމާދެއްގެ ވަގުތު ވަދެގެން ދެއެވެ. އޮފީސް ނިންމާލާފައި މެންދުރު ކެއުމަށް ފަހު ކުޑަ ވަގުތުކޮޅަކު އަރާމްކުރުމަށް ފަހު ކުޅިވަރެއް ކުޅުނު ޒުނާނުންނަށް މިއަދު މިޖެހެނީ އެހެން ދަތުރެކެވެ. އޮފީސް ގަޑި ނިމެނީ އިރުއޮއްސޭ ފަހުންނެވެ. އިރުގެ އަލިކަމުގައި ގޭގައި އަމިއްލަ މަސައްކަތެއް ކޮށްލަން ކަމަށް ހުންނަ މީހާއަށްވެސް މިކަން ނުފެށި ހުއްޓާ އިރުއޮއްސިދާނެއެވެ. އިތުރު މަސައްކަތެއް ކޮށްގެން އާމްދަނީ އިތުރުކުރަން ހުންނަ މީހާއަށްވެސް ޖެހޭނީ މިފަދަ ހާލެކެވެ.

މިކަމުގެ ސަބަބުން އޮފީސްތަކުގެ މަސައްކަތަށް އެއްވެސް ހަރުދަނާ ބަދަލެއް އަންނާނެ ކަމަކަށް ނުފެނެއެވެ. އެހެނީ ފަތިހު ދުވަސް ގޮސް ވާރމް އަޕް ވެފައި ތިބި މީހުން އޮފީހާއި ހަމަޔަށް އަންނަ އިރު ތިބޭނީ ވާރމް ޑައުންވެ ފިނިވެފައިކަމެވެ. ނުވިތާކަށް މެންދުރު ކޮންމެހެން އޮފީހުން ބޭރަށްދާން އެޖެހޭ ކުޑަ ވަގުތު ކޮޅަކީ އެއްވެސް ގޮތަކަށް ބޭނުން ނުހިފޭ އެއްޗަކަށް އެއްބަޔަކަށް ވާއިރު އަނެއް ބަޔަކަށް އެއީ ބޮޑު ޚަރަދެއް ކަމުގައިވާނެކަމީ ކަށަވަރު ކަމެކެވެ. އެއްބަޔަކު އެވަގުތު ކޮޅުގައި ގެޔަށް ގޮސް ކާލައި ނަމާދުކޮށްލައިގެން އޮފީހަށް އަންނަން މަސައްކަތްކުރާއިރު އަނެއް ބަޔަކު ގެޔަށް ގޮސްފައި ނާދެވޭނެތީ ކައިރި ހޮޓަލަކުން ނުވަތަ ރެސްޓޯރަންޓަކުން މެންދުރުގެ ކެއުމަށް ލާރިދައްކާނެއެވެ. ހަވީރު އޮފީސް ނިމޭތަނުން ގެޔަށްގޮސް ބޭނުންވާނީ ކުޑަކޮށް އަރާމުކޮށްލާށެވެ. މިއަރާމު ދުވަސްކޮޅަކުން ބޮޑު އަރާމަކަށް ދިގުދެމިލާނެއެވެ. އަދިވެސް އިތުރަށް ބަލާލާއިރު ކުދިން ސްކޫލަށް ގެންދަން ޖެހޭ މައިންނާއި، ބުއްދޭ މައިންނާއި އަދި އެހެނިހެން ކަންކަމަށް މިކަމުން ބުރޫ އަރާނެއެވެ. މިހެންވުމުން އޮފީސް ގަޑިއަށް މިގެނެވުނު ބަދަލަކީ މުރާލި ދިވެހިން ކަންނެތް ކުރުމަށް ނުވަތަ ކަންނެތް ދިވެހިން އިތުރަށް ކަންނެތްކޮށްލުމަށް ހުޅުވާލެވުނު ދޮރެކެވެ.

 

This is MY Turn

މިއީ އަހަރެންގެ ފަހަރު

( ހަބަރު މުރާޖައާ؛ އިދުރީސް – 23 ޖެނުއަރީ 2009 )

ދިރާސީ އާއަހަރުގެ ކިޔެވުން ފެށި ސްކޫލްތަކަށް ޓީޗަރުން ހޯދުމާއި އެހެނިހެން ކަންތައް ހަމަޔަކަށް އެޅުވުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިޔަށް ދަމުން ދަނިކޮށް 15 ޖެނުއަރީ 2009 ވީ ބުރާސްފަތު ދުވަހުގެ ރޭ ގއ. އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުގެ މެނޭޖްމަންޓްން އެތާނގެ ބެލެނެވެރިންނާއި އެކުގައި ވަނީ ބައްދަލުވުމެއް ބާއްވައިފައެވެ. މިބައްދަލުވުމަށް ދިޔަ ގިނަ ބެލެނެވެރިން އުންމީދުކުރަމުން ދިޔައީ ދިރާސީ އާއަހަރު ކުރިޔަށް ގެންދިއުމަށް ރާވާފައިވާ ތައުލީމީ ހަރުދަނާ އުސޫލުތައް އެބެލެނިވެރިންނާއި އެކު ހިއްސާކޮށްލުމަށް ސްކޫލުގެ ފަރާތުން ބޭއްވުނު ބައްދަލުވުމެއް ކަމުގައެވެ.

ސްކޫލު ހިންގެވުމާއި ހަވާލުވެ ހުންނެވި “ހެޑް އޮފް ސްކޫލް” (ހަމައެކަނި ގއ. އަތޮޅު ތައުލީމީ މަރުކަޒުގައި އުފައްދަވާފައިވާ މަގާމެއް) މިސްޓަރ އިބްރާހިމް ހަނީފު ބެލެނިވެރިންނާއި މުހާތަބުކޮށް ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ވިދާޅުވެފައި ވަނީ މިހާރު ތިމަންނައަކީ ގއ. އަތޮޅުގެ ހުރިހާ ސްކޫލުތަކެއްގެ ހިންގުމާއި ބެހޭ އެންމެ އިސްމީހާ ކަމުގައެވެ. އެތަންތަނަށް ބޭނުންވާ ފައިސާ ހޯދައިދިނުމާއި، މުވައްޒަފުން މަގާމްތަކަށް ހަމަޖެއްސުމާއި، ވަޒީފާއިން ވަކި ކުރުމާއި، ޓީޗަރުން ހަމަޖެއްސުމާއި، ޓީޗަރުން ބަދަލުކުރުމާއި މިހެން ގޮސް ހުރިހާ ކަމެއް އޮންނަނީ ތިމަންނަގެ ބާރުގެ ދަށުގައިކަމަށެވެ. މިއީ ދިރާސީ އާއަހަރު ކިޔެވުން ކުރިއަރުވަން ރާވާފައިވާ ގޮތް ބެލެނިވެރިންނާއި އެކު ހިއްސާކުރުމުގެ ގޮތުން ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅެވެ. އިތުރަށް ވާހަކަ ކުރިޔަށް ގެންދަވަމުން ވިދާޅުވެފައިވަނީ އެންމެފަހުން ބޭއްވުނު އޯލެވެލް އިންތިހާނުގައި މިސްކޫލުގެ ދަރިވަރުން ވަރަށް ރަގަޅު ނަތީއްޖާ ހޯދާފައިވާ ކަމަށްވެސް ހާމަކުރެއްވިއެވެ. އަދި މިފަހަރު މިސްކޫލަށް ގެނެވިފައިވާ ޓީޗަރުންނަކީ ރާއްޖެއައި ޓީޗަރުންގެ ތެރެއިން އެބޭފުޅާ އަމިއްލައަށް އަތްފުނާއަޅައިގެން ހޯދާފައިވާ މުތީތަކެއް ކަމުގައެވެ. މިފަހަރުގެ ނަތީއްޖާ ކުރީގެ ފަހަރުތަކަށްވުރެ ރަގަޅުވާނެ ކަމުގައެވެ.

ހެޑް އޮފް ސްކޫލުގެ ވާހަކަ ފުޅަށް އިތުރަށް ނަޒަރު ހިންގާލާއިރު ދޭހަވާ އެއް ކަމަކީ އެބައްދަލުވުމުގެ ބޭނުމަކީ ދިރާސީ އަހަރުގެ ލަނޑުދަނޑިތައް ހާމަކުރުމަށްވުރެ ތިމާގެ ހައިސއްޔަތު ނުވަތަ ބޮޑާކަން ބެލެނެވެރިންނަށް ދެއްކުމެވެ. ނިމިގެން ދިޔަ އިންތިހާނުގައި ކުދިން ހޯދި ނަތީއްޖާއަކީ އޭނަ ހޯދައިދިން އެއްޗަކަށް ހަދައި އޭގެ ކްރެޑިޓް ހޯދުމެވެ. އަދި އެކަމަކު އެއިމްތިހާނުގެ ނަތީއްޖާވަނީ ހާމަނުކުރެއެވެ. އަދި ސްކޫލަށްވެސް ނަތީއްޖާއެއް ނޭނގެއެވެ. މިގޮތަށް ކުދިން ހޯދާ ނަތީއްޖާގެ ކްރެޑިޓް އަމިއްލަފުޅަށް ނަންގަވާއިރު ނިމިގެން ދިޔަ ދެތިން މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ގްރޭޑް 11، 12އިގެ ކުދިންނަށް އެއްވެސް ގޮތަކަށް ކިޔަވައިދީފައެއް ނުވެއެވެ. މިހެންވުމުން ކުޑަ ދުވަސްކޮޅެއްްގެ ތެރޭގައި ބޭއްވޭނެ އޭލެވެލް އިމްތިހާނުގައި އެކުދިންނަށް ހޯދޭނީ ކޮން ނަތީއްޖާއެއް ހެއްޔެވެ؟ މިއީ އެބޭފުޅާ ވިސްނާވަޑައިނުގަތް ކަމަކީތޯއެވެ؟ ކުރީގެ ހަފްތާގެ ރިޕޯރޓްގައި ލިޔެފައިވާ ހުނަރުވެރި ޓީޗަރުން ސްޕަވައިޒަރުންނަށް ބަދަލުކުރެވިފައިވަނީ އިންޓާރނަލް ސެޓަޕެއްގެ ތެރެއިންނެވެ. އެޓީޗަރުންގެ މުސާރައަކަށް، މަގާމަކަށް، މަގާމުގެ ކްލެސިފިކޭޝަނަކަށް އަދި އެހެން އެއްވެސް އިނާޔަތަކަށް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ. އައިހައިވެސް ބަދަލަކީ އެއީ ނަމުގައި ސްޕަވައިޒަރުންކަމެވެ.

ހެޑް އޮފް ސްކޫލްގެ ވާހަކަފުޅަށް ފަހު މިއަދުގެ ފަތިހުގެ ވަގުތެއްގައި އޯލެވެލްގެ ވަގުތީ ނަތީއްޖާ ވަނީ އިއުލާން ކުރެވިފައެވެ. މި ނަތީއްޖާ ދައްކާގޮތުން މިސްކޫލުގެ 2 ދަރިވަރަކަށް ޓޮޕް ޓެންއިން ނުވަތަ ގަދަ ދިހައެކުން ވަނީ ޖާގަލިބިފައެވެ.